Πιερ-Ιβ Κουστό στην «Κ»: Η θάλασσα της Σαντορίνης είναι έρημος

«Εχετε τη μεγαλύτερη ηλιοφάνεια και τον περισσότερο αέρα στη Μεσόγειο. Θα μπορούσατε ακόμα και να εξάγετε ενέργεια», λέει ο Πιερ-Ιβ Κουστό.

 

 Γράφει ο  Γιώργος Λιάλιος
«Ο βυθός της Σαντορίνης είναι σαν ένα υπέροχο θέατρο. Το σκηνικό είναι μοναδικό: υποθαλάσσιες σπηλιές, λιβάδια ποσειδωνίας, εντυπωσιακοί σχηματισμοί, απότομοι γκρεμοί και μια φοβερή διαύγεια. Είναι όμως ένα θέατρο άδειο, χωρίς ηθοποιούς. Ξέρετε τι μου λένε οι ψαράδες του νησιού; Πήραμε από τους γονείς μας μία θάλασσα γεμάτη ψάρια και παραδίδουμε στα παιδιά μας μία έρημο».
Ο 36χρονος Πιερ-Ιβ Κουστό, ο μικρότερος γιος του διάσημου ωκεανογράφου και εξερευνητή Ζακ-Ιβ, βρίσκεται τις ημέρες αυτές στη Σαντορίνη για πολλοστή φορά και έχει πλέον ξεκάθαρη άποψη. Εκεί, πριν από εννέα χρόνια εκπαιδεύθηκε για να γίνει και ο ίδιος εκπαιδευτής δυτών, απέκτησε πολλούς φίλους και μια σταθερή σχέση με το νησί. Πλέον, το επισκέπτεται σχεδόν κάθε χρόνο, όχι μόνο για να χαρεί τον βυθό του αλλά και για να μιλήσει για την ανάγκη να προστατευθεί. Στόχος του να βοηθήσει την ομάδα ντόπιων και φίλων του νησιού να δημιουργήσουν εκεί την πρώτη θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή στις Κυκλάδες, μια πρόταση που την υποστηρίζει όλη η Σαντορίνη, αλλά προς το παρόν... όχι η πολιτεία. Ως πολίτης του κόσμου («ζω με μια βαλίτσα μεταξύ του Παρισιού και του υπόλοιπου πλανήτη», λέει χαρακτηριστικά), υποστηρίζει με θέρμη την ανάγκη να επιταχυνθεί η μετάβαση σε ένα βιώσιμο μοντέλο ανάπτυξης, χρησιμοποιώντας τη δύναμη της οικονομίας.

Εικόνες σαν αυτή είναι πλέον σπάνιες στη Σαντορίνη. Οπως εξηγεί ο Πιερ-Ιβ Κουστό, η υπεραλιεία άδειασε τη θάλασσα από ψάρια.

Το πρόβλημα
«Σε κάθε πλαστικό προϊόν που αγοράζουμε φθηνά ή μας δίνεται δωρεάν, όπως ένα καλαμάκι ή τα μαχαιροπίρουνα, υπάρχει ένα κρυφό κόστος που οι εταιρείες δεν πληρώνουν: το κόστος της ρύπανσης και της επίπτωσής της στην υγεία μας. Πρέπει να ξεκινήσουμε προσδιορίζοντας το κόστος αυτό, το οποίο η πετρελαιοβιομηχανία δεν πληρώνει», αναφέρει. Και τάσσεται κατά των εξορύξεων στις ελληνικές θάλασσες: «Εχετε τη χώρα με τη μεγαλύτερη ηλιοφάνεια και τον περισσότερο αέρα στη Μεσόγειο. Θα μπορούσατε όχι μόνο να είστε αυτάρκεις ενεργειακά, αλλά να “πουλάτε” ενέργεια σε όλη την περιοχή. Επιτρέποντας τις εξορύξεις, κάνεις το πρόβλημά σου βαθύτερο, αντί να βρεις λύσεις, δημιουργείς νέα προβλήματα».
– Πώς ξεκίνησε η σχέση σας με τη Σαντορίνη;
– Ηρθα για πρώτη φορά το 2009 για να γίνω εκπαιδευτής δυτών. Εργάστηκα όλη τη σεζόν και στο τέλος της έδωσα εξετάσεις στη Θεσσαλονίκη. Εκτοτε έρχομαι σταθερά, τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο.
– Τι ιδιαίτερο έχει ο βυθός της;
– Από περιβαλλοντικής άποψης, είναι το σημείο με την υψηλότερη βιοποικιλότητα στις Κυκλάδες. Παραδόξως, βέβαια, γιατί ο βυθός δεν έχει πια ψάρια. Αυτό συμβαίνει ίσως λόγω της πολύπλοκης τοπογραφίας του βυθού, που δίνει καταφύγιο σε πολλά διαφορετικά είδη. Είναι όμως μοναδικός και ο συνδυασμός του βυθού με το νησί. Η τόσο υψηλή τουριστική ανάπτυξή της είναι ταυτόχρονα απειλή και ευκαιρία.

– Ποιο είναι το πρόβλημα;
– Ο βυθός της Σαντορίνης είναι σαν ένα υπέροχο θέατρο. Το σκηνικό είναι μοναδικό: υποθαλάσσιες σπηλιές, λιβάδια ποσειδωνίας, εντυπωσιακοί σχηματισμοί, απότομοι γκρεμοί και μια φοβερή διαύγεια. Είναι όμως ένα θέατρο άδειο, χωρίς ηθοποιούς. Ξέρετε τι μου λένε οι ψαράδες του νησιού; Πήραμε από τους γονείς μας μία θάλασσα γεμάτη ψάρια και παραδίδουμε στα παιδιά μας μία έρημο. Η περιοχή υπεραλιεύεται εδώ και δεκαετίες.
– Μπορεί ν’ αλλάξει η κατάσταση με μια προστατευόμενη περιοχή;
– Η διεθνής κοινότητα, καθοδηγούμενη από τους καλύτερους επιστήμονες, έχει εδώ και 30 χρόνια αναγνωρίσει τη σημασία της δημιουργίας προστατευόμενων περιοχών στη θάλασσα. Είναι απλό: Οταν χτυπήσεις το πόδι σου, τι κάνεις; Πρέπει να ξεκουραστείς για να αναρρώσεις. Το ίδιο συμβαίνει και με τη θάλασσα. Αν την αφήσουμε ήσυχη για λίγο καιρό, η βιοποικιλότητα επιστρέφει. Πρόσφατα έγινε μια μελέτη σε 120 θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές, οι 17 στη Μεσόγειο, που δείχνει ότι μόλις μέσα σε 5 χρόνια πέτυχαν αύξηση των ιχθυοαποθεμάτων κατά 450% και της βιοποικιλότητας κατά 20%.
– Τι προτείνετε για τη Σαντορίνη;
– Με χρηματοδότηση από το Ιδρυμα Νιάρχου, το ΕΛΚΕΘΕ έκανε μια μελέτη για την κατάσταση της θαλάσσιας ζωής στη Σαντορίνη. Προτείναμε δύο περιοχές, η μία ανάμεσα στην Περίσσα και στο Καμάρι και η δεύτερη, που τη θέλουν περισσότερο οι ψαράδες, γύρω από το Ακρωτήρι, στη «μύτη» της Σαντορίνης. Δυστυχώς, η θάλασσα της Σαντορίνης δεν έχει πια ψάρια και οι αλιείς πρέπει να πάνε όλο και πιο μακριά, να περάσουν ολοένα και περισσότερο χρόνο στη θάλασσα για να πιάνουν ολοένα και λιγότερα ψάρια. Οταν εξηγήσαμε τα οφέλη των προστατευόμενων περιοχών, οι αλιείς έγιναν σύμμαχοί μας και υποστηρίζουν ομόφωνα την πρόταση. Ολο το νησί την υποστηρίζει.
– Τότε γιατί δεν έχει προχωρήσει;
– Δεν είμαι πολιτικός, δεν καταλαβαίνω πώς λειτουργεί η ελληνική πολιτική, δεν ξέρω αν κανένας καταλαβαίνει (γέλια). Αυτό που καταλαβαίνω είναι ότι τα πράγματα προχωρούν πάρα πολύ αργά. Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης έχει την ευκαιρία να μπει μπροστά και να υιοθετήσει το πρότζεκτ, να δείξει το παράδειγμα. Ξέρετε, ο περιορισμός της αλιείας δεν σημαίνει παύση κάθε δραστηριότητας. Μπορεί να υπάρξει οικοτουρισμός, ήπιες δραστηριότητες. Στα νησιά Μέντες στην Ισπανία, όπου η θάλασσα προστατεύεται εδώ και 20 χρόνια, έρχονται άνθρωποι από όλον τον κόσμο και πληρώνουν εισιτήριο για να βουτήξουν και να δουν τα ψάρια. Η τουριστική ανάπτυξη της Σαντορίνης δίνει μια τεράστια ευκαιρία για τη χρηματοδότηση της προστατευόμενης περιοχής.
– Την τελευταία διετία, η Ε.Ε. «ανέβασε» στην ατζέντα της το θέμα των πλαστικών στη θάλασσα. Πώς προέκυψε αυτό ξαφνικά;
– Προέκυψε, γιατί δυστυχώς το πρόβλημα έγινε πολύ ορατό. Το πλαστικό είναι πετρέλαιο. Οταν το πετούμε στη θάλασσα διαλύεται, πάει στο περιβάλλον, εισέρχεται στην τροφική αλυσίδα, μας δηλητηριάζει. Το θέμα είναι να υπάρξει δράση σε όλα τα επίπεδα. Οι καταναλωτές να κάνουν καλύτερες επιλογές, ώστε να ασκηθεί πίεση στις επιχειρήσεις να βελτιώσουν τον σχεδιασμό τους. Οι επιχειρήσεις να επενδύσουν σε νέα, βιοδιασπώμενα υλικά. Και οι κυβερνήσεις να απαγορεύσουν συγκεκριμένες κατηγορίες πλαστικών που είναι πλέον αδιανόητο να χρησιμοποιούμε, όπως τα πλαστικά μιας χρήσης.
– Η βιομηχανία αντιτείνει ότι το πλαστικό είναι ένα φθηνό και «έξυπνο» υλικό, που έχει κάνει τη ζωή μας καλύτερη.
– Για να φτιαχτεί ένα καλαμάκι, πρέπει να εξορυχθεί πετρέλαιο από την άλλη άκρη της γης. Να μεταφερθεί για να διυλιστεί, να μεταφερθεί στις παραγωγικές μονάδες, να μεταφερθεί σε εσένα... για να το πάρεις δωρεάν! Ο λόγος που όλο αυτό είναι οικονομικά βιώσιμο είναι οι επιδοτήσεις που δίνουν οι κυβερνήσεις στις εξορυκτικές εταιρείες, που ξεπερνούν ετησίως τα 500 δισ. δολάρια σε όλον τον κόσμο. Αν πληρώναμε την πραγματική αξία του πλαστικού δεν θα ήταν τόσο φθηνό. Ομως, οι εταιρείες «εξωτερικεύουν» (externalize) το κόστος, δεν συνυπολογίζουν το ανθρώπινο και περιβαλλοντικό κόστος. Το κόστος στην υγεία μας, στην αντιμετώπιση της ρύπανσης, στην ανακύκλωση. Αυτή είναι η πηγή όλων των περιβαλλοντικών προβλημάτων. Είναι, όμως, ένα τεράστιο ζήτημα. Νομίζω ότι ένα καλό πρώτο βήμα θα είναι να ορίσουμε το πραγματικό κόστος.
– Τι γνώμη έχετε για τις σχεδιαζόμενες εξορύξεις στην Ελλάδα;
– Εχετε τη χώρα με τη μεγαλύτερη ηλιοφάνεια και τον περισσότερο αέρα στη Μεσόγειο. Θα μπορούσατε όχι μόνο να είστε αυτάρκεις ενεργειακά, αλλά να εξάγετε ενέργεια σε όλη την περιοχή. Επιτρέποντας τις εξορύξεις, κάνετε το πρόβλημά σας βαθύτερο, αντί να βρείτε λύσεις, δημιουργείτε νέα προβλήματα. Οι εξορύξεις θα σκοτώσουν τα θηλαστικά των ελληνικών θαλασσών από την ηχητική ρύπανση, κι ας μη μιλήσουμε για το τι θα συμβεί στο περιβάλλον και στην οικονομία της χώρας στην περίπτωση διαρροής στη θάλασσα. Το κέρδος για την Ελλάδα είναι πολύ μικρό σε σχέση με τα όσα ρισκάρει.
– Ποιος είναι ο επόμενος σταθμός σας;
– Σε λίγες ημέρες θα πάω στη Σιγκαπούρη να μιλήσω σε ένα διεθνές συνέδριο για τα απόβλητα. Σας είπα, δεν υπάρχει ρουτίνα στη ζωή μου.
Νέο εγχείρημα
– Μιλήστε μου για τα καινούργια σας πρότζεκτ.
– Μια λύση για να επιταχύνουμε τη μετάβαση σε ένα νέο βιώσιμο μοντέλο ανάπτυξης είναι να χρησιμοποιήσουμε τη δύναμη της οικονομίας. Την περίοδο αυτή, λοιπόν, φτιάχνω μία εταιρεία επενδύσεων ιδιωτικών κεφαλαίων που θα υποστηρίξει την καινοτομία, θα τοποθετηθεί σε εταιρείες που λ.χ. φτιάχνουν υποκατάστατα για το πλαστικό, βιοαποδομήσιμα υλικά. Επίσης, τις ημέρες αυτές δουλεύουμε στη Σαντορίνη ένα νέο εγχείρημα που το ονομάσαμε Hermes. Δοκιμάζουμε μια νέα συσκευή για τη μέτρηση της θερμοκρασίας των θαλασσών, ώστε οι δύτες από το δίκτυο Cousteau Divers από όλον τον κόσμο να μπορούν να συλλέγουν δεδομένα κάθε φορά που καταδύονται και να τα μοιράζονται σε μια ανοιχτή πλατφόρμα. Η θερμοκρασία των ωκεανών, για την οποία γνωρίζουμε ελάχιστα, είναι μια κρίσιμη παράμετρος σε όλες τις φυσικές διαδικασίες.

πηγή:Καθημερινη

Ένα δελτίο ειδήσεων από το μέλλον σε …τραγούδι!

πηγή:Ολυμπια

Kίνδυνος αφανισμού ψαριών !Το 65% - 70% των γνωστών ειδών στη χώρα μας αλιεύεται σε απαγορευμένο μέγεθος

Γράφει η ΤΑΝΙΑ ΓΕΩΡΓΙΟΠΟΥΛΟΥ

Γνωρίζετε ότι η συνήθεια να συνοδεύετε το ουζάκι σας δίπλα στη θάλασσα με τον νοστιμότατο, φρεσκοτηγανισμένο γόνο είναι πολύ πιθανό να σημαίνει ότι σε μερικά χρόνια το αντίστοιχο ενήλικο ψάρι ή καλαμάρι απλώς δεν θα υπάρχει; Η βασική περίοδος αναπαραγωγής των περισσότερων ειδών είναι από τον Απρίλιο έως τον Μάιο, εποχή που επιτρέπεται το ψάρεμα για όλα τα αλιευτικά εργαλεία(!) με αποτέλεσμα αυγωμένα ψάρια ή ψάρια - νεογνά να καταλήγουν στο πιάτο μας, εξασφαλίζοντας την καταστροφή κυρίως των πληθυσμών των δημοφιλών ψαριών.Φυσικά αυτή η τακτική είναι παράνομη, υπάρχουν συγκεκριμένα μεγέθη ψαριών, διαφορετικά για κάθε είδος, τα οποία επιτρέπεται να καταναλώνουμε. Ομως κανένας δεν ελέγχει το μέγεθος των πωλούμενων ιχθύων. Οι ίδιοι οι ιχθυοπώλες έχουν έτοιμη τη δικαιολογία αν τους ρωτήσεις γιατί πωλούν μικρά σε μέγεθος ψάρια. «Αν δεν τα πουλήσω εγώ, θα τα πουλήσει ο διπλανός και εγώ απλώς θα χάσω χρήματα. Τα ψάρια αυτά θα έπρεπε να μη φτάνουν σε εμάς, να γίνεται έλεγχος στην ιχθυόσκαλα».
Εκτός ασφαλών ορίων
Μπορεί όλοι να είναι ανευθυνο-υπεύθυνοι, όμως το γεγονός είναι ότι το 65% - 70% των εμπορικών ειδών στη χώρα μας βρίσκεται εκτός ασφαλών βιολογικών ορίων, σύμφωνα με στοιχεία της υπηρεσίας περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Ενωσης, δηλαδή δεν υπάρχει ο αναγκαίος πληθυσμός ώστε να εξασφαλιστεί η σταθερή και απρόσκοπτη αναπαραγωγή του είδους και άρα κινδυνεύει με εξαφάνιση. Η αλιευτική παραγωγή της Ελλάδας τα τελευταία χρόνια έχει μειωθεί κατά 50%. Ετσι, το μεγαλύτερο μέρος των ψαριών που πωλούνται στην κεντρική ψαραγορά, αλλά και στα συνοικιακά ιχθυοπωλεία είναι εισαγόμενο και ας διατείνονται οι έμποροι και οι... ταμπέλες ότι πρόκειται για γνήσιο προϊόν... Χαλκίδας.
Εκτός από το ψάρεμα την εποχή της αναπαραγωγής, και οι τρόποι αλιείας προκαλούν πρόβλημα. Στην Ελλάδα, το 95% του αλιευτικού στόλου, περίπου 18.000 σκάφη αποτελείται από μικρούς παράκτιους αλιείς, οι οποίοι αλιεύουν περίπου το 50% της ελληνικής ψαριάς και το υπόλοιπο 5%, περίπου 600 σκάφη, είναι τα γρι - γρι και οι μηχανότρατες που αλιεύουν το υπόλοιπο 50% της συνολικής ελληνικής παραγωγής. Τα δύο τελευταία αλιευτικά εργαλεία διαθέτουν «δυναμικά δίχτυα». Τα γρι - γρι, που ψαρεύουν από τον Φεβρουάριο έως τον Δεκέμβριο, με φώτα προσελκύουν τα κοπάδια των ψαριών και στη συνέχεια τα κυκλώνουν με κινούμενα δίχτυα. Οι μηχανότρατες, που επιτρέπεται να ψαρεύουν από 1η Οκτωβρίου έως 31 Μαΐου, σέρνουν τα δίχτυά τους στη θάλασσα, σαρώνοντας τον πυθμένα και «μαζεύοντας» ό,τι προκύψει, μικρά και μεγάλα ψάρια, άχρηστα εμπορικά αλιεύματα μέχρι και κοράλλια. Στην κουβέρτα λοιπόν φτάνουν πολλά άχρηστα αλιεύματα τα οποία ξαναπετιούνται στη θάλασσα, φυσικά νεκρά. Υπολογίζεται ότι το 50% - 65% της ψαριάς είναι μη εμπορεύσιμα ψάρια, είτε γιατί είναι πολύ μικρά είτε γιατί οι καταναλωτές δεν τα προτιμούν. Θεωρητικά οι μηχανότρατες απαγορεύεται να ψαρεύουν τους καλοκαιρινούς μήνες, πρόσφατα όμως δόθηκε άδεια από το αρμόδιο υπουργείο να ψαρεύουν μακριά από τις παραλίες και συγκεκριμένα στα 6 ναυτικά μίλια από τις ακτές. Ωστόσο, η τήρηση και αυτής της «συνθήκης» πρέπει να ελέγχεται από το Λιμενικό, κάτι κάθε άλλο παρά δεδομένο.
Οι παράκτιοι αλιείς βλέποντας την καταστροφή έχουν συμφωνήσει οι ίδιοι να περιορίσουν τη δραστηριότητά τους τους αναπαραγωγικούς μήνες και να ανοίξουν μεγαλύτερα μάτια στα δίχτυα τους για να μην πιάνουν μικρά ψάρια. Επίσης, οι παράκτιοι αλιείς των Κυκλάδων συνεργάζονται με την Greenpeace προκειμένου να δημιουργηθεί ένα θαλάσσιο καταφύγιο στην περιοχή -όπου θα απαγορεύεται εντελώς το ψάρεμα- για να δίνεται η ευκαιρία στους πληθυσμούς των ψαριών να ανακάμψουν. Ωστόσο, αν δεν περιοριστεί η δραστηριότητα και των άλλων (μηχανότρατες, γρι - γρι), κανένα μέτρο δεν μπορεί να είναι αποδοτικό.
Τα πρώτα θετικά αποτελέσματα από τα μέτρα της Ε.Ε.
H Ευρωπαϊκή Ενωση αναγνωρίζοντας το πρόβλημα έχει αποφασίσει να λάβει μέτρα. Από την άλλη, κάθε πρόταση προσπαθεί να συμβιβάσει τα ασυμβίβαστα, δηλαδή να ληφθούν από τη μία μέτρα για την προστασία των ιχθυοαποαθεμάτων, αλλά από την άλλη να μη θιγούν τα συμφέροντα όσων επωφελούνται από την αλιεία.
Ενδεικτικά σε πρόσφατη πρόταση της Επιτροπής να ληφθούν μέτρα για τον περιορισμό της αλιείας έτσι ώστε το 2015 να έχει εξαλειφθεί η υπεραλίευση, το Συμβούλιο Υπουργών ζήτησε να παραταθεί το χρονικό περιθώριο έως το 2020.
Στις αρχές της εβδομάδας η επίτροπος Θαλασσίων Υποθέσεων και Αλιείας κ. Μαρία Δαμανάκη παρουσίασε στους υπουργούς την ανακοίνωση της Επιτροπής για τις αλιευτικές δυνατότητες του έτους 2013 και δήλωσε: «Εξετάζοντας τη σημερινή κατάσταση των αποθεμάτων στις ευρωπαϊκές θάλασσες, υπάρχουν πολύ καλά νέα. Εχουμε επιτύχει κάποια πρόοδο στην εξάλειψη της υπεραλίευσης» τονίζοντας ότι τα μέτρα που έχουν ληφθεί αποδίδουν. Ωστόσο, περιβαλλοντικές οργανώσεις όπως η Greenpeace θεωρούν τις συγκεκριμένες εκτιμήσεις υπεραισιόδοξες.
Ισως πάντως η αρχή της λύσης είναι η αλλαγή της δικής μας καταναλωτικής συμπεριφοράς ώστε να οδηγήσουμε και την αλιεία σε άλλα «μονοπάτια».
Aγνωστα, αλλά νόστιμα
Για παράδειγμα, ίσως ήρθε ο καιρός να γνωρίσουμε και άλλα ψάρια εκτός από τη σφυρίδα, τα μπαρμπούνια και την τσιπούρα. «Υπάρχουν πολλά άγνωστα και εξίσου νόστιμα ψάρια» λέει η υπεύθυνη της εκστρατείας για την αλιεία της Greenpeace Αντζελα Λάζου.
Σύμφωνα με έρευνα της οργάνωσης, 9 στους 10 Ελληνες δεν γνωρίζουν πώς αλιεύθηκε το ψάρι που καταναλώνουν, το 76,3% του κόσμου προμηθεύεται ψάρια από συνοικιακά ιχθυοπωλεία, λαϊκές αγορές ή σούπερ μάρκετ, όπου τα ψάρια που πωλούνται είναι συγκεκριμένα είδη και προέρχονται κυρίως από μηχανότρατες, γρι γρι και υδατοκαλλιέργειες. Αντιθέτως, μόλις το 16,6% αγοράζει ψάρια αλιευμένα με επιλεκτικό τρόπο από μικρούς παράκτιους ψαράδες και άρα έχει πρόσβαση σε μεγαλύτερη ποικιλία ψαριών. Αλλωστε, το 41,9% των καταναλωτών δεν γνωρίζει καν τα μη δημοφιλή ψάρια.
Επίσης επειδή στο ψάρι το μέγεθος μετράει, πείτε όχι στα πολύ μικρά ψάρια, αφού συμβουλευτείτε τον σχετικό κατάλογο.

πηγή:καθημερινή

WWF προς ΕΕ και ΔΝΤ: Τα μέτρα για την ελληνική οικονομία φέρνουν (και) περιβαλλοντική οπισθοδρόμηση!

Τρίτη, 10 Ιανουαρίου 2012

Η πρωτοφανής κοινωνική κρίση που έχει προκληθεί στην Ελλάδα από τα μέτρα προσαρμογής της οικονομίας συνοδεύεται πλέον και από σοβαρή περιβαλλοντική οπισθοδρόμηση.

Αυτό το συμπέρασμα υπογραμμίζει σε δυο εκτενείς επιστολές προς τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μανουέλ Μπαρόσο και τη Γενική Διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κριστίν Λαγκάρντ η διεθνής περιβαλλοντική οργάνωση WWF. Στις επιστολές επισημαίνεται ότι με τα μέτρα προσαρμογής της ελληνικής οικονομίας ακυρώνεται η μικρή αλλά σημαντική πρόοδος που σημειώθηκε στην περιβαλλοντική πολιτική και νομοθεσία της χώρας τα τελευταία χρόνια. Την ίδια στιγμή ανοίγει ένας επικίνδυνος δρόμος απαξίωσης του ευρωπαϊκού περιβαλλοντικού κεκτημένου, όχι πλέον από ένα απείθαρχο ελληνικό κράτος αλλά από την ίδια την Ε.Ε.

Οι σημαντικότερες επιπτώσεις που έχουν σημειωθεί μέχρι σήμερα, όπως καταγράφηκαν από το WWF είναι επιγραμματικά οι εξής:

• Βύθιση του Πράσινου Ταμείου στον κρατικό προϋπολογισμό
• Αποδυνάμωση του συστήματος περιβαλλοντικών αδειών για έργα και δραστηριότητες
• Νομιμοποίηση αυθαιρέτων σε προστατευόμενες περιοχές
• Άνευ όρων πώληση δημόσιας γης
• Άνευ όρων αποδυνάμωση ή και κατάργηση των περιβαλλοντικών δημόσιων υπηρεσιών
• Ενίσχυση της χρήσης ρυπογόνων καυσίμων

Στην επιστολή προς τον Μανουέλ Μπαρόσο, τονίζεται ότι με πολλές από τις πολιτικές που περιλαμβάνονται στις αποφάσεις της Τρόικα υποσκάπτεται η προοπτική σωστής εφαρμογής της ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Στην επιστολή προς την Κριστίν Λαγκάρντ υπογραμμίζεται ότι στην περίπτωση της Ελλάδας επαναλαμβάνεται μια πάγια πρακτική του ΔΝΤ να αγνοεί το περιβάλλον και τις προοπτικές για ουσιαστικά βιώσιμη ανάπτυξη μέσα από τις πολιτικές δανεισμού υπερχρεωμένων κρατών, κυρίως στον αναπτυσσόμενο κόσμο.

«Εδώ και τουλάχιστον 15 χρόνια, το WWF έχει επανειλημμένα καλέσει τους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, μεταξύ των οποίων και το ΔΝΤ, να αναθεωρήσουν τις πολιτικές δανεισμού που ακολουθούν και να στηρίξουν τη μετάβαση των χωρών που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσχέρειες προς μια περιβαλλοντικά και κοινωνικά βιώσιμη αναπτυξιακή πορεία. Αυτή η έκκληση γίνεται πλέον επείγουσα, καθώς η οικονομική δραστηριότητα υπερβαίνει με ταχείς ρυθμούς τον φυσικό μας προϋπολογισμό», επισημαίνει ο Τζιμ Ληπ, Γενικός Διευθυντής του WWF International.

«Τώρα πρέπει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να τιμήσει τον ρόλο της ως τοποτηρητή των συνθηκών και των περιβαλλοντικών πολιτικών της ΕΕ», τονίζει ο Τόνι Λονγκ, Διευθυντής του Γραφείου Ευρωπαϊκής Πολιτικής του WWF. «Καλούμε άμεσα την Επιτροπή να επεκτείνει το σημαντικό της έργο για την αειφορία, όχι ως ξεχωριστή ατζέντα αλλά ως πυλώνα για ανθεκτικές και υγιείς οικονομίες, ακόμα και σε εποχές οικονομικής δυσχέρειας», καταλήγει ο Τόνι Λονγκ.

«Ειδικότερα όσον αφορά την περίπτωση της Ελλάδας, βλέπουμε δυστυχώς πως τα μέτρα που εφαρμόζονται βυθίζουν ακόμα περισσότερο την κοινωνία στην κρίση, ενώ προκαλούν και σοβαρή περιβαλλοντική υποβάθμιση. Η ελληνική Κυβέρνηση έχει θέσει το περιβάλλον και την αειφόρο ανάπτυξη στο περιθώριο με τις ευλογίες των δανειστών της. Καλούμε την ελληνική Κυβέρνηση και την Τρόικα να αναλάβουν τις ευθύνες που τους αναλογούν για την περιβαλλοντική οπισθοδρόμηση και να αλλάξουν πορεία, σχεδιάζοντας με στόχο μια κοινωνικά και περιβαλλοντικά βιώσιμη ανάπτυξη. Η αποτυχία σε αυτό το κρίσιμο μέτωπο υπονομεύει σοβαρά το μέλλον μας», τονίζει ο Δημήτρης Καραβέλλας, Διευθυντής του WWF Ελλάς.

Το WWF καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διασφαλίσει, όπως οφείλει, την εφαρμογή των συνθηκών της ΕΕ, κυρίως όσον αφορά τον πυλώνα της αειφορίας. Καλεί επίσης το ΔΝΤ να αναθεωρήσει τους όρους δανεισμού υπερχρεωμένων κρατών προς την κατεύθυνση περιβαλλοντικά και κοινωνικά βιώσιμων λύσεων και να υποβάλει κάθε νέο πακέτο μέτρων στήριξης εθνικών οικονομιών σε περιβαλλοντική αξιολόγηση. Τέλος, το WWF καλεί την ΕΕ και το ΔΝΤ να αναθεωρήσουν τους όρους της συμφωνίας στήριξης της ελληνικής οικονομίας, προς την κατεύθυνση πράσινων και ουσιαστικά βιώσιμων λύσεων, που θα σέβονται τόσο το περιβάλλον όσο και τον άνθρωπο.

Δείτε εδώ:
Eπιστολή προς την Γενική Διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κριστίν Λαγκάρντ (EN, EL)
Επιστολή προς τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μανουέλ Μπαρόσο (EN, EL)

ΑΠΕ: Αγριο χαράτσωμα υπέρ των εταιρειών

Με τον τρόπο αυτό οι πολίτες θα ακούνε για Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και θα λένε “όχι, ευχαριστώ”. Μια ακόμα μεγάλη προσφορά του Παπακωνσταντίνου και της κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ Παπαδήμου, στον τόπο.

Με μια προκλητική και παραπλανητική ανακοίνωση του υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής σχετικά με την εκτίναξη του τέλους Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι παρεμβαίνει στην αγορά ενέργειας «με γνώμονα την προστασία των τελικών καταναλωτών από σημαντικές αυξήσεις στις χρεώσεις που τους επιβάλλονται», γνωστοποιεί συμπληρωματικές ρυθμίσεις για την ενίσχυση του λογαριασμού του ΔΕΣΜΗΕ, μέσω του οποίου πληρώνονται οι παραγωγοί ΑΠΕ και ουσιαστικά προαναγγέλλει νέες, αλλά έμμεσες επιβαρύνσεις στα τιμολόγια, πριν ακόμη ανακοινώσει τις νέες αυξήσεις του ηλεκτρικού ρεύματος.

Τα πρόσθετα μέτρα, κάποια από τα οποία είχαν αποτυπωθεί και στην προχτεσινή απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ) για την αύξηση του τέλους το 2012, είναι:

• Επιβολή έκτακτου, «μεταβατικού» τέλους στη λιγνιτική ηλεκτροπαραγωγή, 2 ευρώ ανά μεγαβατώρα, με προσδοκώμενο όφελος 55 εκατ. ευρώ.
• Μεταφορά μέρους των εσόδων από το τέλος της ΕΡΤ στον ειδικό λογαριασμό ΑΠΕ.
• Χρηματοδότηση από τη διάθεση δικαιωμάτων εκπομπών αερίων θερμοκηπίου 10 εκατ. τόνων το 2012.
• Αναπροσαρμογή των εγγυημένων τιμών των ΑΠΕ, χωρίς αναδρομική ισχύ, ώστε να μην πληγούν όσοι έχουν ήδη λάβει άδειες, στη βάση της σταδιακής μείωσης του κόστους εγκατάστασής τους.
• Μετονομασία του τέλους ΑΠΕ, ικανοποιώντας μια απαίτηση των παραγωγών, που δε θέλουν να συνδέσουν τις δουλειές τους με το αυξανόμενο χαράτσι για τη χρηματοδότησή τους.

Τα παραπάνω θα ισχύσουν για το 2012, ενώ σε μια δεύτερη φάση, θα επακολουθήσει από το Γενάρη του 2013 «η μεγάλη αλλαγή που καθιστά βιώσιμο το χρηματοδοτικό μηχανισμό στήριξης των ΑΠΕ», σύμφωνα με το υπουργείο. Η μεγάλη αυτή αλλαγή θα είναι η αύξηση των εσόδων από τη δημοπράτηση των δικαιωμάτων εκπομπής ρύπων, καθώς θα παύσει η σημερινή εξαίρεση της ηλεκτροπαραγωγής. Αυτό που δε λέει το υπουργείο, είναι ότι παράλληλα προσαρμόζει τα τιμολόγια ώστε κόστη όπως αυτό των δικαιωμάτων εκπομπής ρύπων να περνούν αυτόματα στον καταναλωτή. Ο οποίος θα επωμιστεί και πάλι τη χρηματοδότηση των ΑΠΕ, αλλά …έμμεσα!