Ανάσταση: Η νέκρωση του θανάτου μας

Του π. ΓΕΩΡΓΙΟΥ Δ. ΜΕΤΑΛΛΗΝΟΥ, Ομότιμου Καθηγητή Πανεπιστημίου Αθηνών

1. Η Ανάσταση του Χριστού δικαιώνει τη μοναδικότητα και αποκλειστικότητά του ως Σωτήρα, ικανού να ζωοποιήσει αληθινά, να μεταγγίσει την καταλύτρια του θανάτου ζωή του στη φθαρτή ζωή μας. Ένας ο Χριστός, μία η Ανάσταση, μία -και μοναδική- και η δυνατότητα σωτηρίας - θεώσεως. Γι' αυτό και προσανατολίζεται στον Χριστό η προσδοκία για την υπέρβαση των αδιεξόδων, που συμπνίγουν τη ζωή μας. Στον έναν όμως Χριστό, τον Χριστό των Αγίων, τον Χριστό της Ορθοδοξίας. Ο αλλοιωμένος «Χριστός» των αιρέσεων ή ο σχετικοποιημένος «Χριστός» του θρησκειακού συγκρητισμού της νεοεποχικής πανθρησκείας συνιστά απόρριψη του αληθινού Χριστού και της προσφερόμενης από Αυτόν δυνατότητας σωτηρίας. Ο Χριστός της Πίστεως των Αγίων μας είναι ο Χριστός της Ιστορίας και αποκλείει κάθε σύγχυσή του με οποιαδήποτε λυτρωτικά υποκατάστατα, που επινοούνται για την παραπλάνηση του κόσμου. Διότι μόνο έτσι μπορεί η πλάνη να συντηρεί την απάτη, διευκολύνοντας την κυριαρχία αντιχρίστων δυνάμεων, που μολονότι σκορπίζουν τον θάνατο εμφανίζονται ως «άγγελοι φωτός» και «διάκονοι Δικαιοσύνης» (Β΄ Κορ. 11, 14-15). Δεν ξέρω γιατί στον λόγο αυτό του Απ. Παύλου τρέχει η σκέψη μου, όταν γίνεται λόγος για «ανθρωπιστική βοήθεια» ή «ειρηνευτική δύναμη» στους καιρούς μας... 2. Μέσα από την εμπειρία των Αγίων μας συνειδητοποιούμε πως δεν υπάρχουν τραγικότερες υπάρξεις από τους «μη έχοντας ελπίδα» (Α΄ Θεσσ. 4, 13) - ελπίδα δηλαδή αναστάσεως. Διότι βλέπουν τον βιολογικό θάνατο ως τέλος και καταστροφή τους. Σ' αυτή την τραγικότητα υποκύπτει, δυστυχώς, και η επιστήμη, αναζητώντας απεγνωσμένα μεθόδους για παράταση της ζωής, μεταγγίζοντας την ψευδαίσθηση υπερνίκησης κατ' αυτόν τον τρόπο του φυσικού θανάτου. Εξίσου όμως τραγικοί είναι και όσοι -ακόμη και χριστιανοί- παγιδεύονται στα στεγανά χιλιαστικών οραμάτων καθολικής ευημερίας και ενδοκοσμικής εσχατολογίας, χάνοντας το αληθινό νόημα της Αναστάσεως και θυσιάζοντας το υπερκόσμιο στο ενδοκοσμικό και το αιώνιο στο καιρικό. Η Ανάσταση του Χριστού ως ανάσταση του ανθρώπου και σύνολης της κτίσεως αποκτά νόημα μόνο στο πλαίσιο της αγιοπατερικής σωτηριολογίας. Στη συσταύρωση, δηλαδή, και συνανάσταση με τον Χριστό. Έτσι ζει την Ανάσταση και ο Ελληνισμός στην ιστορική του πορεία. Πιστή στην Ανάσταση του Χριστού η Ορθοδοξία έχει χαρακτηριστεί, όπως ελέχθη, «Εκκλησία της Αναστάσεως», διότι στην Ανάσταση οικοδομεί όλη την ιστορική της παρουσία, εμβολιάζοντας στη συνείδηση των λαών της την αναστάσιμη ελπίδα, κάτι που φαίνεται στην πολιτισμική τους συνέχεια. Ένας από τους ορθοδόξους λαούς και ο ελληνικός έμαθε να διαλύει στο φως της Αναστάσεως τα σκοτάδια της δουλείας του, όπως στην Τουρκοκρατία, που στο «Χριστός ανέστη» δεν κουραζόταν να προσθέτει: «Και η Ελλάς ανέστη»! 3. Σ' αυτό το νοηματικό πλαίσιο κινείται η ελπιδοφόρα εκείνη πρόσκληση: «Δεύτε λάβετε φως»! Είναι πρόσκληση στο αναστάσιμο άκτιστο φως της θεότητος, που το δέχονται μόνο εκείνοι, που έχουν καθαρίσει την καρδιά τους. «Καθαρθώμεν τας αισθήσεις και οψόμεθα τω απροσίτω φωτί της αναστάσεως Χριστόν εξαστράπτοντα...». Χωρίς μετάνοια δεν μπορεί να κοινωνήσει κανείς το αναστάσιμο φως. Μετάνοια είναι υπέρβαση της αμαρτίας, της αιτίας κάθε θανάτου. Η Ορθοδοξία διασώζει στα πρόσωπα των Αγίων της τον τρόπο της αληθινής μετάνοιας, που οδηγεί στον θάνατο του «παλαιού ανθρώπου» και στην προσωπική ανάστασή μας. Αυτό μας υπενθυμίζει διαρκώς ο περίεργος στα ώτα των αμυήτων μοναστηριακός εκείνος λόγος: «Εάν πεθάνεις, πριν πεθάνεις, δεν θα πεθάνεις, όταν πεθάνεις»! Χριστός Ανέστη!

Χαρμολύπη ἢ τὸ Χαροποιὸν Πένθος

Φώτης Κόντογλου

«Ταῦτα λελάληκα ὑμὶν ἴνα ἡ χαρὰ ἡ ἐμὴ ἐν ὑμὶν μείνη καὶ ἡ χαρὰ ὑμῶν πληρωθῆ» (Ἰω. ΙΕ’.11). «Ἡ γυνὴ ὅταν τίκτη, λύπην ἔχει, ὅτι ἦλθεν ἡ ὥρα αὐτής• ὅταν θὰ γεννήση τὸ παιδίον, οὐκέτι μνημονεύει τῆς θλίψεως, διὰ τὴν χαρὰν ὅτι ἐγεννήθη ἄνθρωπος εἰς τὸν κόσμον. Καὶ ὑμεῖς οὒν λύπην μὲν νῦν ἔχετε• πάλιν δὲ ὄψομαι ὑμᾶς καὶ χαρήσεται ὑμῶν ἡ καρδία, καὶ τὴν χαρὰν ὑμῶν οὐδεὶς αἴρει ἀφ’ ὑμῶν.» (Ἰω. ΙΣΤ’. 20).

Ἀληθινὴ κι’ ὄχι ψεύτικη χαρὰ νοιώθει μονάχα ὅποιος ἔχει τὸν Χριστὸ μέσα του, κ’ εἶναι ταπεινός, πράος, γεμάτος ἀγάπη. Ἀληθινὴ χαρὰ ἔχει μονάχα ἐκεῖνος ποὺ ξαναγεννήθηκε στὴν ἀληθινὴ ζωὴ τοῦ Χριστοῦ... Κι’αὐτὴ ἡ ἀληθινὴ χαρὰ βγαίνει ἀπὸ καρδιὰ ποὺ πονᾶ καὶ θλίβεται γιὰ τὸν Χριστό, καὶ βρέχεται ἀπὸ τὸ παρηγορητικὸ δάκρυο τὸ ὁποῖο δὲν τὸ γνωρίζουνε οἱ ἄλλοι ἄνθρωποι, κατὰ τὸν ἅγιο λόγο ποὺ εἶπε τὸ στόμα τοῦ Κυρίου : «Μακάριοι οἱ πενθοῦντες, ὅτι...

αὐτοὶ παρακληθήσονται» (Μάτθ. Ε’. 4), «Καλότυχοι ὅσοι εἶναι λυπημένοι, γιατί αὐτοὶ θὰ παρηγορηθοῦνε.» Κι’ ἀλλοῦ λέγει : «Καλότυχοι ὅσοι κλαῖτε τώρα, γιατί θὰ γελάσετε.» (Λούκ. ΣΤ’. 21). Ὅποιος λυπᾶται καὶ ὑποφέρνει γιὰ τὸν Χριστό, πέρνει παρηγοριὰ οὐράνια καὶ εἰρήνη ἀθόλωτη. Παράκληση δὲν θὰ πεῖ παρακάλεσμα, ἀλλὰ παρηγοριά. Γι’ αὐτὸ καὶ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα λέγεται Παράκλητος, δηλαδὴ Παρηγορητής, ἐπειδὴ ὅποιος τὸ πάρει, παρηγοριέται σὲ κάθε θλίψη του καὶ βεβαιώνεται καὶ δὲν φοβᾶται τίποτα. Κι’ αὐτὴ ἡ βεβαιότητα ποὺ δέχεται μυστικά, τὸν κάνει νὰ χαίρεται πνευματικά. Καὶ πάλι λέγει ὁ Κύριος παρακάτω στὴν ἐπὶ τοῦ Ὅρους ὁμιλία : «Μακάριοι ἐστὲ ὅταν ὀνειδίσωσιν ὑμᾶς καὶ διώξωσι καὶ εἴπωσι πᾶν πονηρὸν ρῆμα ψευδόμενοι ἕνεκεν ἐμοῦ,» (Μάτθ. Ε’, 11). Καὶ κατὰ τὸν μυστικὸ Δεῖπνο εἶπε στοὺς Ἁγίους Ἀποστόλους: «Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμὶν ὅτι κλαύσετε καὶ θρηνήσετε ὑμεῖς, ὁ δὲ κόσμος χαρήσεται• ὑμεῖς δὲ λυπηθήσεσθε, ἀλλ’ ἡ λύπη ὑμῶν εἰς χαρὰν γενήσεται.» (Ἰω.ἰστ’ 20). Ὅλα τὰ ἄλλα ποὺ τὰ λένε χαρὲς οἱ ἄνθρωποι, δὲν εἶναι ἀληθινὲς χαρές• μία εἶναι ἡ ἀληθινὴ χαρά, τούτη ἡ ἡ πονεμένη χαρὰ τοῦ Χριστοῦ, ποὺ ξαγοράζεται μὲ τὴ θλίψη, γιὰ τοῦτο κι’ ὁ Κύριος τὴ λέγει «πεπληρωμένη», δήλ. τέλεια, ἀληθινή, σίγουρη. (Ἰω. ἰστ’ 25). Κι’ ὁ ἅγιος Παῦλος στὶς Ἐπιστολὲς τοῦ λέγει πολλὰ γι’αὐτὴ τὴ βλογημένη θλίψη ποὺ εἶναι συμπλεγμένη μὲ τὴ χαρά: «Ἡ λύπη γιὰ τὸν Θεό, λέγει, φέρνει ἀμετάνοιωτη μετάνοια γιὰ τὴ σωτηρία (δήλ. ἡ λύπη ποὺ νοιώθει ὅποιος πιστεύει στὸν Θεό, κάνει ὥστε ἐκεῖνος ὁ ἄνθρωπος νὰ μετανοιώσει καὶ νὰ σωθεῖ, χωρὶς νὰ ἀλλάξει γνώμη καὶ νὰ γυρίσει πίσω στὴν ἁμαρτία), ἐνῶ ἡ λύπη τοῦ κόσμου φέρνει τὸν θάνατο.» (Κορινθ. Β’ ζ’10). Κι’ ἀλλοῦ λέγει πὼς οἱ χριστιανοὶ φαίνουνται στοὺς ἀσεβεῖς πὼς εἶναι λυπημένοι, μὰ στ’ ἀληθινὰ χαίρουνται :»ὡς λυπούμενοι ἀεὶ δὲ χαίροντες, ὡς πτωχοὶ πολλοὺς δὲ πλουτίζοντες, ὡς μηδὲν ἔχοντες καὶ πάντα κατέχοντες,» (Κορινθ. Β’ στ’ 10). Ἀπ’ αὐτὴ τὴν παντοτινὴ χαρὰ φτερωμένος ὁ ἅγιος Παῦλος, γράφει ὁλοένα στοὺς μαθητάδες του : «Χαίρετε ἐν Κυρίω πάντοτε!» (Φιλιπ. δ’ 4). «Πάλιν χαρῆτε.» (Φιλιπ. β’28). «Πάντοτε χαίρετε.» (Θεσσαλ. ε. 16). «Λοιπόν, ἀδελφοί, χαίρετε.» (Κορινθ. Β’. ζ 16).

Μέσα στὴν Παλαιὰ Διαθήκη, ποὺ εἶναι ὁ ἴσκιος τῆς Καινῆς Διαθήκης, εἶναι παραστημένα ὅλα σὰν σκεπασμένα, συμβολικά, ὅπως εἶναι ἡ θυσία τοῦ Ἀβραάμ, τύπος τῆς θυσίας τοῦ Χριστοῦ, οἱ δώδεκα γυιοὶ τοῦ Ἰακὼβ τύπος τῶν δώδεκα ἀποστόλων, κ.λ.π. Ἔτσι καὶ τὸ πικρὸ νερὸ τῆς Μερρᾶς ποὺ τὸ ἔκανε γλυκὸ ὁ Μωυσῆς μὲ τὸ σημεῖο τοῦ σταυροῦ, παριστάνει τὴ λύπη τῆς ἁμαρτίας ποὺ τὴν ἄλλαξε ὁ Χριστὸς σὲ χαρά, «εἰς ὕδωρ ἀλλόμενον εἰς ζωὴν αἰώνιον.» Τούτη τὴν πνευματικὴ Χαρὰ ποὺ γεννιέται ἀπὸ τὰ δάκρυα, ἐνοίωσε μέσα του κι’ ὁ Δαυΐδ κ’ ἔλεγε: «Κύριε, ἐν θλίψει ἐπλάτυνας μέ», «Κύριε, μὲ τὴ λύπη ἄνοιξες τὴν καρδιά μου.» Κι’ ἀλλοῦ λέγει: «Τὸ ἑσπέρας αὐλισθήσεται κλαυθμὸς καὶ εἰς τὸ πρωΐ ἀγαλλίασις.» (Ψάλμ. κθ’.) καὶ πάλι λέγει : «Κύριος ἐγεννήθη βοηθός μου. Ἔτρεψας τὸν κοπετόν μου εἰς χαρὰν ἐμοί.» (Ψάλμ. κθ’.) Κι’ ἀλλοῦ λέγει : «Γεύσασθε καὶ ἴδατε ὅτι χρηστὸς ὁ Κύριος. Μακάριος ἀνὴρ ὁ ἐλπίζων ἐπ’ αὐτόν.» (Ψάλμ. λγ’.). Κι’ ἀλλοῦ λέγει : «Πολλαὶ αἳ θλίψεις τῶν δικαίων, καὶ ἐκ πασῶν αὐτῶν ρύσεται αὐτοὺς ὁ Κύριος.» (Ψάλμ. λγ’).

Γὶ’ αὐτὴ τὴν πνευματικὴ χαρὰ ποὺ δίνει ὁ Χριστὸς σὲ ὅσους τὸν ἀγαποῦνε καὶ ποὺ βγαίνει ἀπὸ τὴ θλίψη, γράψανε πολλὰ καὶ θαυμαστὰ οἱ ἅγιοι Πατέρες. Ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος τὴ λέγει Χαροποιὸν πένθος καὶ Χαρμολύπη. «Πένθος γιὰ τὸν Θεό, λέγει, εἶναι τὸ νάναι σκυθρωπὴ ἡ ψυχή σου, κ’ ἡ καρδιά σου νὰ ποθεῖ νὰ πικραίνεται, καὶ ν’ ἀποζητᾶ ὁλοένα αὐτὸ ποὺ διψᾶ, κ’ ἐπειδὴ δὲν τὸ βρίσκει, νὰ τὸ κυνηγᾶ μὲ πόνο καὶ νὰ τρέχει ξοπίσω του κλαίγοντας ἀπαρηγόρετα». «Βάστα γερὰ τὴ μακάρια τούτη χαρμολύπη καὶ τὴν ἁγιασμένη κατάνυξη, καὶ μὴν πάψεις νὰ τὴν ἐργάζεσαι μέσα σου, ὡς ποὺ νὰ σὲ κάνει νὰ ὑψωθεῖς ἀπὸ τοῦτον τὸν κόσμο, καὶ νὰ σὲ παραστήσει καθαρὸν στὸν Χριστό».»Ὅποιος πορεύεται ἀδιάκοπα μὲ θλίψη, αὐτὸς γιορτάζει ἀκατάπαυστα• κι’ ὅποιος ὁλοένα διασκεδάζει, αὐτὸς μέλλεται νὰ ἀπολάψει θλίψη αἰώνια». «Ἐγὼ λογιάζοντας τὸ λογὴς εἶναι τούτη ἡ θλιμένη κατάνυξη, ἀπορὼ• πῶς γίνεται, κάποιο πράγμα ποὺ λέγεται κλάψιμο καὶ λύπη, νὰ ἔχει μέσα τοῦ τὴ χαρὰ καὶ τὴν εὐφροσύνη περιμπλεγμένα συναμεταξύ τους σὰν τὸ μέλι μὲ τὸ κερὶ .» Αὐτὴ ἡ οὐράνια παρηγοριὰ εἶναι κάποια ἀνακούφιση καὶ θεϊκὴ ξαλάφρωση ποὺ παρηγορὰ τὴν πονεμένη καὶ λυπημένη ψυχή, ὁπού θλίβεται γιατί χωρίσθηκε ἀπὸ τὸν Θεὸ γιὰ τὶς ἁμαρτίες της. Αὐτὴ ἡ βοήθεια εἶναι μία θεϊκὴ ἐνέργεια ποὺ ξανανηώνει καὶ καινουργιεύει τὶς δυνάμεις τῆς ψυχῆς ὁπού κατάπεσε στὴν πίκρα καὶ στὴ σκληρὴ λύπη, καὶ στέκεται καταφαρμακωμένη ἀπὸ τὴν ἀμέτρητη πίκρα της, ἀπελπισμένη ἀπὸ τὶς ἁμαρτίες της. Καὶ τούτη ἡ χαριτωμένη βοήθεια ἀλλάζει τὰ πονεμένα δάκρυά της σὲ κάποια παρηγοριὰ θαυμαστὴ κι’ ἀνακουφιστική». «Κανένα πράγμα δὲν ταιριάζει μὲ τὴν ταπεινοφροσύνη, ὅσο αὐτὸ τὸ χριστιανικὸ πένθος». « Ὅποια ἐνάρετη ζωὴ κι ἂν κάνουμε, ἂν δὲν ἔχουμε καρδιὰ θλιμένη καὶ πονεμένη, γιὰ μάταιη κι’ ἀδιαφόρετη λογαριάζεται}. Τοῦτο τὸ βλογημένο καὶ θεάρεστο κλάψιμο εἶναι μία λύπη ἀλησμόνητή της ψυχῆς, μία ὄρεξη πονεμένη τῆς καρδιᾶς, ποὺ ζητᾶ μὲ δάκρυα καὶ μὲ μεγάλον πόθο τὸν Θεό».

Κι’ ὁ ἅγιος Μακάριος ὁ Αἰγύπτιος λέγει : «Σὰν λυτρωθεῖ ἡ ψυχὴ ἀπὸ τοὺς ἐχθρούς της, καὶ σὰν περάσει μὲ τὴ δύναμη τοῦ Θεοῦ τὴν πονηρὴ θάλασσα, καὶ βλέπει μπροστά της τοὺς ἐχθρούς της νὰ χάνουνται, στοὺς ὁποίους ἤτανε πρωτήτερα δούλα, ἀναγαλλιάζει μὲ μία χαρὰ ἀνεκλάλητη καὶ δοξασμένη, γιατί παρηγοριέται ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ ξεκουράζεται στὸν Κύριο. Τότε τὸ πνεῦμα ποὺ ἔλαβε, τραγουδᾶ κάποιο καινούριο τραγούδι μὲ τὸ τύμπανο, ἤγουν μὲ τὸ σῶμα, καὶ μὲ τῆς κιθάρας, ἤγουν τῆς ψυχῆς, τὶς λογικὲς κόρδες καὶ τοὺς λεπτότατους λογισμούς, καὶ μὲ τὸ δοξάρι τῆς θείας χάρης, καὶ ψέλνει ὕμνους στὸν ζωοδότη Χριστό.» «Σὲ τοῦτο οἱ χριστιανοὶ εἶναι διαφορετικοὶ ἀπὸ ὅλο τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων, καὶ μεγάλη ἀπόσταση ὑπάρχει ἀνάμεσά τους, γιατί ἔχουνε τὸν νοῦ τους καὶ τὴ διάνοιά τους στὸ οὐράνιο φρόνημα, καὶ καθρεφτίζουνε μέσα τοὺς τὰ αἰώνια ἀγαθά, ἐπειδῆς ἔχουνε τὸ ἅγιον Πνεύμα• γιατί γεννηθήκανε ἄνωθεν κι’ ἀξιωθήκανε νὰ γίνουνε τέκνα τοῦ Θεοῦ μὲ ἀλήθεια καὶ μὲ δύναμη, καὶ κατασταθήκανε σταθεροὶ καὶ στέρεοι κι’ ἀσάλευτοι κι’ ἀναπαυμένοι ὕστερα ἀπὸ πολλοὺς ἀγῶνες καὶ κόπους, χωρὶς νὰ ταράζονται πιὰ ἀπὸ ἄστατους καὶ μάταιους λογισμούς. Σ’ αὐτὸ εἶναι πιὸ μεγάλοι καὶ πιὸ καλοὶ ἀπὸ τὸν κόασμο, ἐπειδῆς ἔχουνε τὸ νοῦ τους καὶ τὸ φρόνημα τῆς ψυχῆς τους στὴν εἰρήνη τοῦ Χριστοῦ καὶ στὴν ἀγάπη τοῦ ἁγίου Πνεύματος».

Ὁ ἅγιος Ἰσαὰκ ὁ Σύρος γράφει γιαυτὰ τὰ βλογημένα δάκρυα : «Ἂν δὲν φτάξεις στὰ δάκρυα, μὴν νομίσεις πὼς ἔφταξες κάπου στὴ διαγωγή σου καὶ στὴν πολιτεία σου, γιατί ὡς τὰ τότε, τὸν κόσμο ὑπηρετοῦνε οἱ κρυφοὶ διαλογισμοί σου, δηλαδὴ μὲ τὸν ἔξω ἄνθρωπο κάνεις τὸ ἔργο τοῦ Θεοῦ, ἐνῶ ὁ μέσα ἄνθρωπος εἶναι ἀκόμα ἄκαρπος• ἐπειδὴ ὁ καρπὸς τοῦ ἔρχεται ἀπὸ τὰ δάκρυα. Γιατί σὰν φτάξςεις στὴ χώρα τους, τότε νὰ ξέρεις πὼς βγῆκε ἡ διάνοιά σου ἀπὸ τὴ φυλακὴ τούτου τοῦ κόσμου κι’ ἔβαλε τὸ πόδι της στὴ στράτα τοῦ καινούριου κόσμου,, κι’ ἄρχισε νὰ μυρίζει ἐκεῖνον τὸν καινούριον ἀέρα τὸν θαυμαστόν. Καὶ τότε ἀρχίζουνε νὰ τρέχουνε τὰ δάκρυα, ἐπειδὴ κοντεύει νὰ γεννηθεῖ τὸ πνευματικὸ νήπιο. Γιατί ἡ χάρη, ποὺ εἶναι ἡ μητέρα ὅλων, βιάζεται νὰ γεννήσει στὴν ψυχὴ κάποιον θεϊκὸ τύπο μυστικὰ στὸ φῶς τῆς μέλλουσας ζωῆς. Καὶ σὰν φτάξει ἡ ὥρα νὰ γεννηθεῖ, τότες ὁ νοῦς ἀρχίζει νὰ κινιέται σὲ κάποια πράγματα τοῦ κόσμου, ὅπως ἡ ἀναπνοὴ ποὺ παίρνει τὸ ἀγέννητο μωρὸ μέσα στὴν κοιλιὰ καὶ θρέφεται• κ’ ἐπειδὴ δὲ μπορεῖ νὰ βαστάξει σὲ κάποιο πράγμα ποὺ δὲν εἶναι συνηθισμένο, συνειθισμένο, ἄξαφνα ἀρχίζει νὰ σαλεύει τὸ κορμί του σὰν νὰ θέλει νὰ κλάψει μ’ ἕνα κλάψιμο ἀνακατεμένο μὲ τὴ γλυκύτητα τοῦ μελιοῦ. Κι’ ὅσο θρέφεται τὸ μέσα βρέφος, τόσο περισσότερα δάκρυα ἔρχουνται.» Κι’ ἀλλοῦ γράφει ὁ ἴδιος ὁ ἅγιος: «Πρῶτα δοκιμάζει μὲ πειρασμοὺς ὁ Θεός, ὕστερα δείχνει τὸ χάρισμα. Δόξα στὸν δεσπότη ποὺ μᾶς δίνει τὴν ὑγεία μας μὲ γιατρικὰ στυφά.» Κι’ ἀλλοῦ λέγει: «Ὅλοι οἱ ἅγιοι θλιμένοι μισέψανε ἀπὸ τούτη τὴ ζωὴ• κι’ ἂν οἱ ἅγιοι πενθούσανε καὶ τὰ μάτια τοὺς γεμίζανε πάντα δάκρυα, ὥσπου φύγανε ἀπὸ τούτη τὴ ζωή, ποιὸς δὲν θὰ κλάψει; Ἡ παρηγοριὰ τοῦ χριστιανοῦ γεννιέται ἀπὸ τὸ κλάψιμο• κι’ ἂν οἱ τέλειοι κ’ οἱ νικηφόροι κλάψανε ἐδῶ κάτω, πῶς θὰ παραδεχτεῖ νὰ ἡσυχάσει ἀπὸ τὸ κλάψιμο αὐτὸς ποῦ εἶναι γεμάτος πληγές; αὐτὸς ποὺ ἔχει μπροστά του κειτάμενο τὸ κουφάρι του, καὶ ποὺ βλέπει ὁ ἴδιος τὸν ἑαυτὸ τοῦ νεκρωμένον ἀπὸ τὶς ἁμαρτίες, χρειάζεται καὶ διδασκαλία μὲ ποιὸν λογισμὸ θὰ μεταχειρισθεῖ τὰ δάκρυα;» Κι’ ἀλλοῦ γράφει: «Καλότυχοι ὅσοι εἶναι καθαροὶ στὴν καρδιά, γιατί δὲν περνᾶ ὥρα ποὺ δὲν νοιώθουνε τούτη τὴ χαρὰ τῶν δακρύων, καὶ μέσα σ’ αὐτὴ βλέπουνε τὸν Κύριο. Κ’ ἐνῶ ἀκόμα τὰ δάκρυα εἶναι στὰ μάτια τους, ἀξιώνουνται νὰ θωροῦνε τὰ μυστήριά του μὲ τὸ ὕψος τῆς προσευχῆς τους, καὶ δὲν κάνουνε ποτὲ προσευχὴ ποὺ νὰ μὴν εἶναι βρεγμένη μὲ δάκρυα. Κι’ αὐτὸ εἶναι ποὺ λέγει ὁ Κύριος «Μακάριοι οἱ πενθοῦντες, ὅτι αὐτοὶ παρακληθήσονται.» Γιατί ἀπὸ τὸ πένθος ἔρχεται κανένας στὴν καθαρότητα τῆς ψυχῆς, γιὰ τοῦτο εἶπε μὲν ὁ Κύριος πὼς αὐτοὶ θὰ παρηγορηθοῦνε, μὰ δὲν ἐξήγησε ποιὰ παρηγοριὰ θὰ παρουνε• γιατί σὰν ἀξιωθεῖ ὁ χριστιανὸς μὲ τὰ δάκρυα νὰ περάσει τὴ χώρα τῶν παθῶν καὶ νὰ φτάξει στὸν κάμπο τῆς καθαρότητας τῆς ψυχῆς, τότε τὸν βρίσκει αὐτὴ ἡ παρηγοριὰ ποὺ δὲν βρίσκεται σὲ τοῦτον τὸν κόσμο, τότε καταλαβαίνει ποιὰ παρηγοριὰ βρίσκει στὸ τέλος τῆς λύπης, ποὺ τὴν δίνει ὁ Θεὸς μὲ τὴν καθαρότητα σ’ ὅσους θλίβουνται• γιατί δὲν γίνεται νὰ θλίβεται κανένας ἀδιάκοπα καὶ νὰ πειράζεται κι’ ἀπὸ τὰ πάθη, ἐπειδὴ αὐτὸ τὸ χάρισμα δίνεται σὲ κείνους ποὺ δὲν ἔχουνε πάθη, τὸ νὰ κλαῖνε καὶ νὰ θλίβουνται. Τὴ βοήθεια ποὺ γίνεται ἀπὸ τὸ κλάψιμο, κανένας δὲν τὴ γνωρίζει, παρὰ μονάχα ἐκεῖνοι ποὺ παραδώσανε τὶς ψυχὲς τοὺς σ’ αὐτὸ τὸ ἔργο.» Κι’ ἀλλοῦ λέγει: «Ὁ πλοῦτος τοῦ χριστιανοῦ εἶναι παρηγοριὰ ποὺ γίνεται ἀπὸ τὸ πένθος, καὶ ἡ χαρὰ ποὺ βγαίνει ἀπὸ τὴν πίστη καὶ ποὺ λάμπει στὰ κατάβαθά της διανοίας.» Καὶ σὲ ἄλλο μέρος γράφει: «Οἱ καλὲς πράξεις ποὺ γίνουνται χωρὶς τὴ λύπη τῆς διάνοιας, εἶναι σὰν ἕνα σῶμα ἄψυχο».

Κι’ ὁ ἅγιος Ἐφραὶμ ὁ Σύρος λέγει: «Καλότυχος ἐκεῖνος ποὺ μὲ γνώση θὰ ἐπιθυμήσει νὰ κλαίγει, καὶ ποὺ θὰ χύσει δάκρυα μὲ κατάνυξη ἀπάνω στὴ γῆ σὰν καλὰ μαργαριτάρια μπροστὰ στὸν Κύριο».

Πολλὰ γράφει γιὰ τὸ χαροποιὸ πένθος κι’ ὁ ἅγιος Συμεὼν ὁ Νέος Θεολόγος: «Ἂς ποθήσουμε, λέγει, μὲ ὅλη τὴν ψυχὴ μᾶς ἐκεῖνα ποὺ μᾶς προστάζει ὁ Θεός, φτώχια πνευματική, ἤγουν ταπείνωση, παντοτινὴ θλίψη, νύχτα καὶ μέρα, ἀπ’ ὅπου ἀναβρύζει κάθε ὥρα ἡ χαρὰ τῆς ψυχῆς κ’ ἡ παρηγοριὰ σὲ κείνους ποὺ ἀγαπᾶνε τὸν Θεό. Γιατί ἀπ’ αὐτὴ τὴ θλίψη ἀποχτιέται κ’ ἡ πραότητα σὲ ὅλους ἐκείνους ποὺ ἀγωνίζονται ἀληθινά. Ἀπὸ τὸ πένθος «πεινοῦνε καὶ διψοῦνε τὴν δικαιοσύνη», ἤγουν ὅλες τὲς ἀρετές, καὶ ζητᾶνε πάντα τὴν βασιλεία τοῦ Θεοῦ ποὺ ξεπερνᾶ κάθε νοῦ ἀνθρώπινον. Ἀπὸ τὴν παντοτινὴ θλίψη γίνουνται κ’ ἐλεήμονες καὶ καθαροὶ στὴν καρδιὰ καὶ γεμάτοι ἀπὸ εἰρήνη κ’ εἰρηνοποιοὶ κι’ ἀνδρεῖοι στοὺς πειρασμούς. Ἀπὸ τὸ πένθος μισεῖ κανένας τὰ κακά. Ἀπὸ τὸ πένθος ἀνάβει στὴν ψυχὴ ὁ θεϊκὸς ζῆλος ποὺ δὲν τὴν ἀφήνει πιὰ νὰ ἡσυχάσει ὁλότελα, εἴτε νὰ γυρίσει στὸ κακὸ μαζὶ μὲ τοὺς κακούς. Ἀλλὰ τὴν γεμίζει ἀπὸ ἀνδρεία καὶ δύναμη στὸ νὰ κάνει ὑπομονὴ μέχρι τέλος στοὺς πειρασμούς.» Καὶ σ’ ἄλλο μέρος λέγει: «Πρωτήτερα ἀπὸ τὸ πένθος γιὰ τὸν Θεό, εἶναι ἡ ταπείνωση, κ’ ὕστερα ἀπ’ αὐτὸ ἀκολουθεῖ χαρὰ καὶ εὐφροσύνη ἀνέκφραστη. Κι’ ὁλόγυρα στὴν ταπείνωση ποὺ γίνεται γιὰ τὸν Θεὸ φυτρώνει ἡ ἐλπίδα τῆς σωτηρίας• γιατί ὅσο νομίζει κανένας μὲ ὅλη τὴν ψυχὴ τοῦ τὸν ἑαυτὸ τοῦ πιὸ ἁμαρτωλὸν ἀπ’ ὅλους τους ἀνθρώπους, τόσο πληθαίνει μαζὶ μὲ τὴν ταπείνωση ἡ ἐλπίδα, κι’ ἀνθίζει μέσα στὴν καρδιά του, καὶ τὴν πληροφορεῖ πὼς μέλλει νὰ σωθεῖ μὲ τὴν ταπείνωση. Ὅσο κατεβαίνει κανένας σὲ βάθος ταπείνωσης καὶ καταδικάζει καὶ κατακρίνει τὸν ἑαυτό του γιὰ ἀνάξιο νὰ σωθεῖ, τόσο πικραίνεται καὶ βγάζει πηγὲς ἀπὸ δάκρυα, καὶ κατ’ ἀναλογία μὲ τὰ δάκρυα καὶ μὲ τὴ θλίψη τοῦ ἀναβρύζει στὴν καρδιά του ἡ πνευματικὴ χαρά, καὶ μαζὶ μ’ αὐτὴ ἀναβρύζει ἡ ἐλπίδα καὶ μεγαλώνει μαζί της καὶ δίνει τὴν πληροφορία βεβαιότερη.» Κι’ ἀλλοῦ γράφει: «Πρέπει κάθε ἕνας νὰ στοχάζεται τὸν ἑαυτό του καὶ νὰ προσέχει μὲ φρονιμάδα, ὥστε νὰ ἔχει τὸ θάρρος σὲ μονάχη τὴν ἐλπίδα, χωρὶς τὴ λύπη γιὰ τὸν Θεὸ καὶ τὴν ταπείνωση, οὔτε πάλι νὰ θαρεύεται στὴν ταπεινοφροσύνη καὶ στὰ δάκρυα, χωρὶς τὴν πνευματικὴ ἐλπίδα καὶ χαρὰ ποὺ ἔρχονται μαζὶ μὲ τ’ ἄλλα.» Κι’ ἀλλοῦ πάλι γράφει: «Γίνεται καὶ λύπη χωρὶς πνευματικὴ ταπείνωση, κι’ ἐκεῖνοι ποὺ θλίβονται ἔτσι, νομίζουνε πὼς αὐτὸ τὸ πένθος καθαρίζει τὶς ἁμαρτίες, ἀλλὰ μάταια πλανιοῦνται, ἐπειδῆς εἶναι στερημένοι ἀπὸ τὴ γλυκύτητα τοῦ πνεύματος ποὺ γίνεται μυστικὰ μέσα στὸ νοερὸ θησαυροφυλάκιο τῆς ψυχῆς καὶ δὲν γεύουνται ἀπὸ τὴ χρηστότητα τοῦ Κυρίου. Γιὰ τοῦτο οἱ τέτοιοι ἄνθρωποι ἀνάβουνε γλήγορα καὶ θυμώνουνε καὶ δὲν μποροῦνε νὰ καταφρονήσουνε ὁλότελα τὸν κόσμο καὶ τὰ τοῦ κόσμου. Μὰ ὅποιος δὲν τὰ καταφρονέσει ὁλότελα τοῦτα, καὶ δὲν ἀποχτήσει μίσος μ’ ὅλη τὴν ψυχὴ τοῦ γι’ αὐτά, δὲν εἶναι δυνατὸ ν’ ἀποχτήσει ποτὲ βέβαιη κι’ ἀδίσταχτη ἐλπίδα πὼς θὰ σωθεῖ, ἀλλὰ τριγυρίζει παντοτινὰ μὲ ἀμφιβολία ἐδῶ κ’ ἐκεῖ, ἐπειδὴ δὲν ἔβαλε θεμέλιο ἀπάνω σὲ πέτρα.» Κι’ ἀλλοῦ λέγει αὐτὸς ὁ ἅγιος: «Τὸ πένθος εἶναι διπλὸ κατὰ τὶς ἐνέργειες: σὰν νερὸ σβύνει μὲ τὰ δάκρυα ὅλη τὴ φλόγα τῶν παθῶν, καὶ ξεπλύνει τὴν ψυχὴ ἀπὸ τὸν μολυσμὸ ποὺ προξενοῦσε στὴν ψυχὴ• καὶ πάλι σὰν φωτιὰ ζωοποιεῖ μὲ τὴν παρουσία τοῦ ἁγίου Πνεύματος κι’ ἀνάβει καὶ πυρώνει καὶ ζεσταίνει τὴν καρδιὰ καὶ τὴν ἀνάβει στὸν ἔρωτα καὶ στὸν πόθο τοῦ Θεοῦ.» Καὶ σὲ ἄλλο μέρος πάλι γράφει: Ὅποιος συλλογίζεται μὲ αἴσθηση τῆς ψυχῆς πὼς εἶναι ἀνάξιος νὰ δεχτεῖ τὸν Θεὸ καὶ πὼς ἡ πολιτεία του, ὅσο καλὴ κι’ ἂν εἶναι, εἶναι τιποτένια μπροστὰ στὴν πολιτεία τῶν ἁγίων, χωρὶς ἄλλο θὰ πενθήσει μὲ κεῖνο τὸ πένθος ποὺ εἶναι ἀληθινὰ μακαριώτατο, ἀπὸ τὸ ὁποῖο ἔρχεται κι’ ἡ παρηγοριά, καὶ κάνει τὴν ψυχὴ πραεία• γιατί ἡ χαρὰ ποὺ ἔρχεται ἀπὸ τὴ θλίψη εἶναι ὁ ἀραβώνας τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν.» Κι’ ἀλλοῦ λέγει: «Ὅπου εἶναι ταπεινοφροσύνη, ἐκεῖ εἶναι κι’ ἡ φώτιση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Κι’ ὅπου εἶναι φώτιση τοῦ ἁγίου Πνεύματος, ἐκεῖ εἶναι καὶ φωτοχυσία τοῦ Θεοῦ καὶ Θεὸς μὲ σοφία καὶ γνώση τῶν μυστηρίων του. Κι’ ὅπου εἶναι αὐτά, ἐκεῖ εἶναι κ’ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν, κ’ ἡ γνώση τῆς βασιλείας, κ’ οἱ κρυφοὶ θησαυροὶ τῆς γνώσης τοῦ Θεοῦ, ποὺ μέσα τοὺς εἶναι καὶ τὸ φανέρωμα τῆς πνευματικῆς φτώχιας. Κι’ ὅπου εἶναι αἴσθηση πνευματικῆς φτώχιας, ἐκεῖ εἶναι καὶ τὸ χαρούμενο πένθος, ἐκεῖ εἶναι καὶ τὰ παντοτινὰ δάκρυα, ποὺ καθαρίζουνε ἐκείνη τὴν ψυχὴ ποὺ τὰ ἀγαπᾶ καὶ τὴν κάνουνε ὁλόκληρη φωτεινή. Ώ, δάκρυα ποὺ ἀναβλύζετε ἀπὸ θεϊκὸν φωτισμὸ κι’ ἀνοίγετε τὸν οὐρανὸ καὶ μοῦ προξενᾶτε θεϊκὴ παρηγοριά! Γιατί ἀπὸ τὴ χαρὰ κι’ ἀπὸ τὸν πόθο ποὺ ἔχω, λέγω πάλι καὶ πολλὲς φορὲς τὰ ἴδια; Γιατί ὅπου εἶναι πλῆθος δάκρυα μὲ γνώση ἀληθινή, ἐκεῖ εἶναι καὶ λάμψη θείου φωτός, κι’ ὅπου εἶναι λάμψη θείου φωτός, ἐκεῖ εἶναι κι’ ὅλα τὰ καλά, κ’ ἐκεῖ εἶναι τυπωμένη μέσα στὴ καρδιὰ κ’ ἡ σφραγίδα τοῦ ἁγίου Πνεύματος, ἀπ’ ὅπου προέρχονται ὅλοι οἱ καρποὶ τῆς ζωῆς. Ἀπὸ τὰ δάκρυα γιὰ τὸν Χριστὸ βγαίνουνε τοῦτοι οἱ καρποί, ἡ πραότητα, ἡ εἰρήνη, ἡ ἐλεημοσύνη, ἡ εὐσπλαχνία, ἡ χρηστότητα, ἡ ἀγαθωσύνη, ἡ πίστη, ἡ ἐγκράτεια. Ἀπὸ τὰ δάκρυα βγαίνει τὸ νὰ ἀγαπᾶ κανένας τοὺς ἐχθρούς του καὶ νὰ παρακαλεῖ τὸν Θεὸ γὶ αὐτούς, τὸ νὰ χαίρεται στοὺς πειρασμούς, τὸ νὰ καυχιέται στὶς θλίψεις, τὸ νὰ στοχάζεται σὰν δικές του τὶς ἁμαρτίες τῶν ἀλλουνῶν καὶ νὰ κλαίγει γι’ αὐτές, τὸ νὰ βάζει τὴ ζωή του σὲ θάνατο γιὰ τοὺς ἀδελφούς του μὲ προθυμία».

πηγή: orthodoxia-ellhnismos 

Ἑλληνικὴ Δημιουργία, τ.61, 1950 και Μυριόβιβλος

Ψυχοσάββατο τῆς Πεντηκοστῆς

Οἱ ἄνθρωποι στὴν ἐποχή μας ζοῦν τόσο πολὺ ἐγωκεντρικά, ποὺ κοιτάζουν μόνο τὸν ἑαυτό τους. Δὲν φροντίζουν οὔτε γιὰ τοὺς ζωντανοὺς οὔτε γιὰ τοὺς κεκοιμημένους!

   Ἡ μητέρα μας Ἐκκλησία κάνει τὸ ἀκρι­βῶς ἀντίθετο. Σὰν στοργικὴ μάνα δέεται καὶ φροντίζει γιὰ ὅλα τὰ παιδιά της, καὶ γιὰ τοὺς ζωντανοὺς καὶ γιὰ τοὺς κεκοιμημένους. Ἀπευθύνει στὸ Θεὸ Πατέρα εἰδικὰ αἰτήματα «ὑπὲρ πλεόν­των, ὁδοιπορούντων, καμνόντων, αἰχμαλώτων». Γιʼ αὐτοὺς ποὺ βρίσκον­ται σὲ ἀνάγκη μεγάλη, γιὰ τὶς χῆρες, τὰ ὀρφανά, τοὺς ἀνήμπορους γέροντες... Μὲ τὴν ἴδια ἀ­γά­πη καὶ στοργὴ ἀγκαλιάζει καὶ τοὺς κε­κοιμημένους. Τοὺς μνημονεύει ὅλα τὰ Σάββατα τοῦ χρόνου, ποὺ εἶναι τῶν ψυχῶν, ἀλλὰ καὶ σὲ κάθε θεία Λειτουργία ποὺ τελεῖται ὁποιαδήποτε ἡμέρα τοῦ χρόνου.

   Ἐπιπλέον δύο φορὲς τὸν χρόνο, τὸ Σάββατο πρὶν ἀπὸ τὴν Κυριακὴ τῆς Ἀ­πόκρεω καὶ τὸ Σάββατο πρὶν ἀπὸ τὴν Κυριακὴ τῆς Πεντηκοστῆς, τελεῖ δύο κοι­νὰ Μνημόσυνα, τὰ ἐπισημότερα ὅ­λου τοῦ χρόνου, ὑπὲρ ἀναπαύσεως ὅ­λων τῶν κεκοιμημένων παιδιῶν της. 

   Τὸ Ψυχοσάββατο τῆς Πεντηκοστῆς ἔ­χει μία ἐπιπλέον ἰδιαιτερότητα: Συμπεριλαμβάνει στὰ μνημονεύματα καὶ τοὺς δικαίους τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. «Τὸ Ψυ­χοσάββατον πρὸ τῆς Πεντηκοστῆς μνήμην ἐπιτελοῦμεν πάντων τῶν ἀπ’ αἰῶνος κοιμηθέντων εὐσεβῶς, ἐπ᾿ ἐλπίδι ἀναστάσεως ζωῆς αἰωνίου». Εὔχεται ἡ μητέρα Ἐκκλησία γιὰ ὅλους τοὺς εὐ­σεβεῖς, εἴτε ἔζησαν πρὸ Χριστοῦ εἴτε με­τὰ Χριστόν, νὰ ἔχουν «ἐν ὥρᾳ κρίσεως ἀπολογίαν ἀγαθὴν» καὶ νὰ τύχουν «τῆς δεξιᾶς τοῦ Θεοῦ παραστάσεως ἐν χαρᾷ, ἐν μερίδι δικαίων καὶ ἁγίων καὶ κλήρῳ φωτεινῷ», καὶ νὰ γίνουν τοιουτοτρόπως ἄξιοι τῆς οὐρανίου Βασιλείας. Μνημονεύει κάθε ἄνθρωπο ποὺ ἔζησε θεοφιλῶς, «ἅπαντα ἄνθρωπον τὰ τοῦ βίου λειτουργήσαντα καλῶς καὶ πρὸς Θεὸν μεταστάντα». 

   Καὶ μάλιστα τοὺς μνημονεύει ὄχι μόνο γενικὰ καὶ ἀόριστα, ἀλλὰ καὶ «κατ᾿ ὄνομα». «Τῶν ἀπ᾿ αἰῶνος σήμερον νεκρῶν, ἁπάντων κατ᾿ ὄνομα, μετὰ πίστεως ζησάντων εὐσεβῶς, μνήμην τελοῦντες οἱ πιστοί...», ψάλλουμε σ᾿ ἕνα ἀπὸ τὰ τρο­­­πάρια τῶν κεκοιμημένων τοῦ Ἑσπερινοῦ τῆς Παρασκευῆς πρὸ τῆς Πεντηκοστῆς.

   Σὲ πολὺ παλαιὰ Λειτουργία τῆς ἀνατολικῆς Συρίας, ποὺ ἀποδίδεται στοὺς Ἀδδαῖο καὶ Μάρη, μνημονεύονται καὶ ὀνόματα πολλῶν δικαίων τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Μνημονεύονται τὰ ὀνόματα τοῦ Ἀδάμ, τοῦ Ἄβελ, τοῦ Σήθ, τοῦ Ἐνώχ, τοῦ Νῶε, τοῦ Σήμ, τοῦ Ἀβραάμ, τοῦ Ἰσαάκ, τοῦ Ἰακώβ. Μνημονεύονται δηλαδὴ ὅλοι αὐτοὶ ποὺ ἔζησαν πρὸ Χριστοῦ, μαζὶ μὲ ὅσους εὐαρέστησαν στὸ Θεὸ μετὰ τὴν ἐνανθρώπηση τοῦ Κυρίου... (βλ. Π. Ν. Τρεμπέλα, «Ἀπὸ τὴν ὀρθοδόξη λατρεία μας», σελ. 359). Βεβαίως μὲ ἄλλο πνεῦμα καὶ μὲ ἄλλο σκοπὸ μνημονεύονται οἱ Ἅγιοι τῆς Καινῆς Διαθήκης καὶ οἱ δίκαιοι τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καὶ μὲ ἄλλο πνεῦμα καὶ σκοπὸ οἱ λοιποὶ κεκοιμημένοι. Ἡ μνημόνευση τῶν πρώτων κεκοιμημένων εἶναι τιμητικὴ καὶ τῶν λοιπῶν κεκοιμημένων ἱκετευτική, ἀλλὰ ἡ μνημόνευσή τους εἶ­ναι τὸ καλύτερο ποὺ μποροῦμε νὰ κάνουμε γιὰ τοὺς προσφιλεῖς κεκοιμημένους μας, ὅπως λέει ὁ ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός: «Ἀδελφοί μου... ἂν ἀγαπᾶτε τοὺς ἀποθαμένους, κάμνετε ὅ,τι ἠμπορεῖτε διὰ τὴν ψυχήν των: συλλείτουργα, μνημόσυνα, νηστείας, προσευχάς, ἐλεημοσύνας» («Δ΄ Διδαχή»). 

   Στὴν ἀπορία μας πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μνημονεύονται ὀνόματα τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ποὺ δὲν ἦταν ἀκόμη μέλη τῆς Ἐκκλησίας, ἀπαντοῦμε ὅτι καὶ οἱ πρὸ Χριστοῦ δίκαιοι, λόγῳ τῆς ὁσιότητάς τους, ἔχουν μερίδα στὴ σωτηρία ποὺ προσέφερε ὁ Κύριος στὸν κόσμο μὲ τὴ σταυρικὴ θυσία Του. Ὁ Κύριος μὲ τὴν κάθοδό Του στὸν Ἅδη κήρυξε καὶ σ᾿ ὅλους ὅσοι ἔζησαν πρὸ Χριστοῦ, χαρί­ζοντας ἀφθαρσία καὶ αἰώνια ζωὴ σὲ ὅ­λο τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων. Σίγουρα ὑ­πῆρ­χαν στὸν Ἅδη καλοπροαίρετες ψυ­χὲς τῆς πρὸ Χριστοῦ ἐποχῆς, ποὺ δικαιοῦνταν κι αὐτὲς ν᾿ ἀκούσουν τὸ εὐαγγέλιο τῆς σωτηρίας, νὰ πιστέψουν καὶ νὰ σωθοῦν, γιὰ νὰ πληρωθοῦν τὰ πάντα μὲ δόξα Θεοῦ, ὅπως λέει ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος (PG 36, 348). 

   Ἐφόσον δὲν φθάσαμε ἀκόμη στὴν τελικὴ Κρίση, τότε ποὺ ὁ δίκαιος Κριτὴς θὰ κρίνει «ζῶντας καὶ νεκρούς», ἡ μητέρα μας Ἐκκλησία τελεῖ γιὰ ὅλα τὰ κεκοιμημένα παιδιά της ἱερὰ Μνημόσυνα μὲ τὴ βεβαιότητα ὅτι τοὺς προσφέρει πολὺ μεγάλη βοήθεια. Ὁτιδήποτε καλὸ κάνουμε γιὰ τοὺς κεκοιμημένους μας, δὲν πηγαίνει χαμένο, ἀλλὰ «φέρει πολλὴν τὴν ὄνησιν (=ὠφέλεια)», «μέγα τὸ κέρ­δος καὶ τὴν ὠφέλειαν», ὅπως γράφει ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός (PG 295, 253), παραθέτoντας σὲ ἐλεύθερη ἀπόδοση μαρτυρία τοῦ ἱεροῦ Χρυσοστόμου ἀπὸ ὁμιλία του στὴν πρὸς Γαλάτας ἐ­πι­στολή (PG 62, 204).

   Ἄρα πρακτικῶς τὸ θέμα δὲν τίθεται στὴ βάση ἂν μποροῦμε ἢ δὲν μποροῦμε νὰ τοὺς μνημονεύουμε, ἀλλὰ στὴ βάση ἂν τοὺς θυμόμαστε ἢ δὲν τοὺς θυμόμαστε. Ἆραγε ἐμεῖς θυμόμαστε τοὺς κεκοιμημένους μας ἢ κοιτάζουμε μόνο τὸν ἑαυτό μας, ἐπαναλαμβάνοντας τὸ ἴδιο λάθος ποὺ ἔκαναν κάποιοι χωρικοὶ στὸ ἐξαίρετο διήγημα τοῦ Φώτη Κόντογλου «Γιάννης ὁ βλογημένος», οἱ ὁποῖοι δὲν ἔδιναν βοήθεια οὔτε σὲ ζωντανὸ οὔτε σὲ πεθαμένο;

Ορθόδοξο περιοδικό«Ο Σωτήρ»

Τι είναι το Τριώδιο που ξεκινά σήμερα και ολοκληρώνεται το Μεγάλο Σάββατο;

  
Τριώδιο λέγεται το λειτουργικό βιβλίο [δηλ. βιβλίο που διαβάζεται στην εκκλησία κατά τις διάφορες ακολουθίες] που περιέχει υμνολογικό υλικό κυρίως του Εσπερινού και του Όρθρου  και χρησιμοποιείται μαζί με το Μηναίο και την Παρακλητική στις Ιερές Ακολουθίες της περιόδου από Κυριακής του Τελώνου και Φαρισαίου μέχρι το Μεγάλο Σάββατο.

Ονομάζεται Τριώδιο, γιατί στις ιερές ακολουθίες του όρθρου, όχι των Κυριακών αλλά των άλλων ημερών της εβδομάδας, οι Kανόνες αντί να έχουν εννέα ωδές, όπως είναι η γνωστή και συνήθης μορφή τους, έχουν τρεις ωδές (=Τριώδιον), οι οποίες είναι σταθερά στην Η΄ και την Θ΄ ωδή και διαδοχικά μία από τις πέντε πρώτες [Κανόνας: σπουδαίο μουσικό και ποιητικό είδος του Βυζαντίου, στο οποίο είναι γραμμένα τα περισσότερα μουσικά μέρη που ψάλλονται στην εκκλησία, κατά τον Όρθρο. Ποιητές κανόνων ήταν και μεγάλοι άγιοι, όπως οι άγιοι Ιωάννης Δαμασκηνός, Κοσμάς ο Μελωδός, Ανδρέας Κρήτης, Ιωσήφ ο Υμνογράφος κ.ά., αλλά υπάρχουν και σύγχρονοι υμνογράφοι, όπως ο Γέροντας Γεράσιμος Μικραγιαναννίτης (δηλ. από τη "Μικρά Αγία Άννα" του Αγίου Όρους) κ.ά.].

Η περίοδος του Τριωδίου έχει σκοπό να μας προετοιμάσει με νηστεία, προσευχή και μετάνοια, για να υποδεχθούμε τα Άγια Πάθη του Κυρίου μας και την ένδοξη Ανάσταση Του. Το Πάσχα μας αποτελεί το διαρκές πέρασμα μας, την είσοδο μας στην «καινή ζωή της Βασιλείας». Για να βιωθεί με περισσότερη εσωτερικότητα η «εορτή των εορτών», είναι απαραίτητη η κατάλληλη εσωτερική προετοιμασία. Αυτή την διασφαλίζει η ευλογημένη περίοδος του Τριωδίου.

Η κατανυκτική περίοδος του Τριωδίου, που μέσα στους κόλπους της περιλαμβάνει τη Μεγάλη Σαρακοστή, αποτελεί για όλους τους πιστούς μοναδική ευκαιρία και δυνατότητα για πορεία μετανοίας. Την πνευματική πορεία μας την χαρακτηρίζει η μετάνοια που πρέπει να είναι συνεχής. Βέβαια, στην περίοδο της Μεγάλης Σαρακοστής χρειάζεται να είναι πιο έντονη μια και αυτή μας οδηγεί στον εορτασμό του Σταυρο-Αναστάσιμου Πάσχα. Να καθαρίσουμε δηλαδή την ύπαρξη μας από κάθε «μολυσμόν σαρκός και πνεύματος» και να δεχθούμε τον Χριστό στην ζωή μας.

Η περίοδος του Τριωδίου καλύπτει:α. Τις τρεις εβδομάδες πριν από τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή (22 ημέρες).

β. Τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή (40 ημέρες, από την Καθαρά Δευτέρα μέχρι την Παρασκευή πριν από το Σάββατο του Λαζάρου).

γ. Τις δυο ήμερες Σάββατο του Λαζάρου και Κυριακή των Βαΐων (συνδετικές ήμερες της Μεγάλης Τεσσαρακοστής με τη Μεγ. Εβδομάδα).

δ. Τη Μεγάλη Εβδομάδα (6 ημέρες).

ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ ΤΟΥ ΤΡΙΩΔΙΟΥ  

Οι τρεις πρώτες εβδομάδες λέγονται στην εκκλησιαστική γλώσσα «προφωνήσιμοι» διότι προαναφωνούν τους αγώνες που έχουμε να κάνουμε εναντίον των παθών και των δαιμόνων κατά την διάρκεια της Αγίας Τεσσαρακοστής.

Η Κυριακή του Τελώνου και του Φαρισαίου

Την Κυριακή αυτή διαβάζεται η ομώνυμη παραβολή  στην οποία διακρίνουμε τα αποτελέσματα της υπερήφανης προσευχής του «δικαίου» Φαρισαίου που τελικά δεν εισακούστηκε και της ταπεινής προσευχής του αμαρτωλού Τελώνου, του οποίου (η προσευχή) ανέβει στον ουρανό ως θυμίαμα και εισακούστηκε.

Με αυτόν τον τρόπο η Εκκλησία μας βοήθα να συνειδητοποιήσουμε την ανάγκη προσεγγίσεως της υψοποιού ταπεινώσεως, την οποία κάθε χριστιανός πρέπει να επιδιώκει μέσα στην περίοδο της αγίας Τεσσαρακοστής και κατ’ επέκταση στη ζωή του.

Ο ταπεινός άνθρωπος δεν κινδυνεύει να πέσει. «Ο υποκάτω πάντων ων, που πεσείται;» λέγουν οι Πατέρες. Δηλ. αυτός που τοποθετεί και θεωρεί τον εαυτόν του κάτω – κάτω, χαμηλότερα απ’ όλους, που θα πέσει; Και ο Μέγας Αντώνιοςέλεγε: «Είδα όλες τις παγίδες του εχθρού να έχουν απλωθεί πάνω στη γη και είπα λυπημένος: Ποίος άραγε μπορεί να τις αποφύγει; Και άκουσα φωνή πού έλεγε: Η ταπεινοφροσύνη!».

Η Εκκλησία μας θέλοντας να μας διδάξει την ταπείνωση του Τελώνη και να μας προφυλάξει από την υπερηφάνεια του Φαρισαίου, μας καλεί να ψάλλουμε: «Φαρισαίου φύγωμεν υψηγορίαν, και τελώνου μάθωμεν τό ταπεινόν, εν στεναγμοίς πρός τόν Σωτήρα».

Η Κυριακή του Ασώτου

Η παραβολή του «Άσωτου Υιού» ομιλεί για ένα πλούσιο νέο ο όποιος άσωτα κατασπατάλησε την περιουσία του σε χώρα μακρινή και στο τέλος κατάντησε να βόσκει χοίρους. Τότε μετανόησε και επέστρεψε στον πατέρα του, που τον δέχθηκε με άπειρη αγάπη και στοργή.

Η παραβολή είναι ανεξάντλητη σε νοήματα, αφού, όπως λέγεται, ολόκληρο το έργο της Θείας Οικονομίας ευρίσκεται μέσα σ’ αυτή. Το βαθύτερο νόημα της παραβολής είναι τετραπλό:

α. Η απελπιστική κατάσταση στην οποία φθάνει ο αμαρτωλός.

β. Η ανάγκη μετανοίας και τα σωτήρια αποτελέσματα της.

γ. Το μέγεθος της θείας Ευσπλαχνίας στην οποία μπορούν να στηρίζονται και οι πλέον αμαρτωλοί, ώστε να μη φθάνουν ποτέ στην απελπισία. Κανένα αμάρτημα, όσο μεγάλο κι αν θεωρείται, δεν μπορεί να υπερνικήσει τη φιλάνθρωπη γνώμη του Θεού και

δ. Η αποφυγή του αισθήματος της αυτάρκειας του δικαιωμένου, όπως θεωρούσε τον εαυτό του ο πρεσβύτερος υιός.

Εάν λοιπόν συναισθανθούμε την πραγματική πνευματική μας κατάσταση και με ειλικρίνεια ομολογήσουμε τα λάθη μας και την κατασπατάληση των ταλάντων πού μας χάρισε ο Θεός, θα καταλάβουμε ότι αυτή την Κυριακή όλοι μας εορτάζουμε και όλοι, κατά κάποιο τρόπο, είμαστε άσωτοι υιοί, απομακρυνθέντες από τον «Οίκον του Ουρανίου Πατρός μας».

Ψυχοσάββατο

Το Σάββατο πριν από την Κυριακή της Απόκρεω, λέγεται «Σάββατο των Ψυχών» ή Ψυχοσάββατο. Είναι το πρώτο απ’ τα δύο Ψυχοσάββατα του έτους (το δεύτερο επιτελείται το Σάββατο πριν από την Κυριακή της Πεντηκοστής).

Ο λόγος που το καθιέρωσε η Εκκλησία μας, παρ’ ότι κάθε Σάββατο είναι αφιερωμένο στους κεκοιμημένους, είναι ο εξής: Επειδή πολλοί κατά καιρούς απέθαναν μικροί ή στην ξενιτιά ή στη θάλασσα ή στα όρη και τους κρημνούς ή και μερικοί, λόγω πτώχειας, δεν αξιώθηκαν των διατεταγμένων μνημοσυνών, «οι θείοι Πατέρες φιλανθρώπως κινούμενοι θέσπισαν το μνημόσυνο αυτό υπέρ πάντων των άπ’ αιώνος εύσεβώς τελευτησάντων Χριστιανών».

Επειδή την Κυριακή της Απόκρεω ποιούμε ανάμνηση της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού και οι κεκοιμημένοι μας ακόμη δεν κρίθηκαν, τους μνημονεύουμε σήμερα και, επικαλούμενοι το άπειρο έλεος Του, παρακαλούμε τον Θεό με το μνημόσυνο πού κάνουμε, να τους αναπαύσει. Συγχρόνως δε, ενθυμούμενοι και εμείς το θάνατο και «διεγειρόμεθα προς μετάνοιαν…».

Η Κυριακή της Απόκρεω

Η Κυριακή αυτή λέγεται έτσι, διότι από την επόμενη ήμερα (Δευτέρα) απέχουμε κρέατος. Δηλ. η Κυριακή της Απόκρεω είναι η τελευταία ημέρα της κρεοφαγίας μέχρι το Πάσχα και δεν επιτρέπεται ή κατάλυση κρέατος, εκτός αν πρόκειται για άρρωστους.

Οι θείοι Πατέρες έταξαν αυτή την Κυριακή να γίνεται ανάμνηση της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού για να θυμόμαστε, όχι μόνο τη φιλανθρωπία Του (από την Κυριακή του Άσωτου), αλλά και τη δικαιοσύνη Του στην κρίση που θα γίνει μερικώς την ήμερα του θανάτου μας και τελικώς – τελεσιδίκως στη Δευτέρα Παρουσία Του.

Το Σάββατο των Οσίων Πατέρων

Μετά την προηγηθείσα (με τα προηγούμενα) παιδαγωγία, οι Θεοφόροι Πατέρες, μας προβάλλουν ήδη προς μίμηση και παρηγοριά όλους τους διαλάμψαντες οσίους και θεοφόρους Πατέρες και Μητέρες – Μοναχούς και Μοναχές πού αγίασαν με νηστεία – αγρυπνία – προσευχή και ταπείνωση.

Όλοι αυτοί που αποτελούν παραδείγματα αγώνος και μετανοίας μας παρακινούν και μας προτρέπουν στον πνευματικό αγώνα που αρχίζει, προς απόκτηση των αρετών, απόρριψη των κακιών και τελική κατάκτηση «των έπηγγελμένων ημίν αγαθών» (εγκόσμιων και υπερκοσμίων).

Κακώς επικράτησε να θεωρούνται το Σάββατο αυτό και το Α’ Σάββατο των Νηστειών (του θαύματος του Αγίου Θεοδώρου) ως Ψυχοσάββατα.

Η Κυριακή της Τυροφάγου

Μετά τη διακοπή της κρεοφαγίας, αυτή την εβδομάδα (τρίτη του Τριωδίου),όλες τις ημέρες της, τρώμε τυροκομικά, αυγά και ψάρια. Γι’ αυτό ονομάστηκε «Τυροφάγου» ή «Τυρινής».

Η Εκκλησία μας, χωρίς να θεωρεί μολυσμένη καμία τροφή, επιτρέπει τη βρώση γάλακτος και αυγών και όχι το πρόβατο ή το κοτόπουλο, που τα παράγουν, διότι διακρίνει τις τροφές σε περισσότερο και ολιγότερο βοηθητικές στην εγκράτεια και κατά καιρούς άλλες επιτρέπει και άλλες απαγορεύει.

Μαζί με τη νηστεία λοιπόν, που αρχίζει μερικώς και σταδιακώς από την εβδομάδα αυτή, η Εκκλησία φέρει ενώπιον μας και μας θυμίζει με τα τροπάρια αυτής της Κυριακής, την εξορία των Πρωτοπλάστων από τον Παράδεισο, που έγινε λόγω της παρακοής τους (δεν τήρησαν τη νηστεία, σχετικά με τον απαγορευμένο καρπό). Αντί του Παραδείσου και της αιωνιότητας, βρήκαν το θάνατο.

Και εμείς καλούμεθα (με την υμνολογία της ημέρας) αυτό που έχασε ο Αδάμ με την ακρασία (ανυπακοή, αμετανοησία, εγωισμό και γαστριμαργία), να το κερδίσουμε με την εγκράτεια (υπακοή, μετάνοια, ταπείνωση και νηστεία) . Γι’ αυτό η Εκκλησία μας αυτή την Κυριακή μας τονίζει ότι: «Το στάδιον των αρετών ηνέωκται (άνοιξε) οι βουλόμενοι αθλήσαι (όσοι θέλουν ν’ αγωνιστούν) εισέλθετε…», ώστε, όσοι είναι καλοπροαίρετοι, ν’ αρχίσουν με όρεξη και χαρά τον αγώνα της Τεσσαρακοστής.

πηγή :aikiparadosi

“Φως εκ φωτός έλαμψεν τω κόσμω Χριστός ο Θεός ημών”

Γράφει ο Κων/νος Χαρ. Κορλός, θεολόγος

Ο Χριστός είναι το αληθινό, το πραγματικό φως του κόσμου, «ο φωτίζει πάντα άνθρωπον ερχόμενον εις τον κόσμον». Ο ίδιος διεκήρυξε: «Εγώ ειμί το φως του κόσμου, ο ακολουθών εμοί ου μη περιπατήσει εν τη σκοτία, αλλ' έξει το φως ζωής» (Ιωαν. 8,12).

   Είναι το μέγα φως που απάλλαξε τους αν- θρώπους από την άγνοια του Θεού, από την πλάνη και την ειδωλολατρία και την αμαρτία και τους οδήγησε στη θεογνωσία, στη θεοσέβεια, στην αληθινή λατρεία και στην ηθική ζωή. Για- τί οι άνθρωποι προ Χριστού ζούσαν στην άγνοια και στην πλάνη και η προσπάθεια τους να βρουν το Θεό έμοιαζε με ψηλάφημα στο σκο- τάδι. Γι' αυτό ο Θεός κατέβηκε στον άνθρωπο, «επεφάνη άνωθεν», «ανέτειλεν και έλαμψεν» στον κόσμο. Η αγία μας Εκκλησία ψάλλει: «Η Γέννησίς Σου, Χριστέ, ο Θεός ημών, ανέτειλεν τω κοσμώ το φως το της γνώσεως...».

   Αλλά και οι μαθητές του Χριστού και κατ' επέκταση κάθε χριστιανός, χαρακτηρίζονται από τον ίδιον τον Κύριο ως «άλας και φως του κόσμου». Είναι το αλάτι το πνευματικό, και, όπως το φυσικό αλάτι όχι μόνο συντηρεί τις τροφές και τις προφυλάσσει από τη σήψη, αλλά συνάμα τις κάνει πιο νόστιμες και εύγεστες, έτσι και κάθε χριστιανός είναι στον κόσμο το υγιές εκείνο στοιχείο, το οποίο προφυλάσσει την κοινωνία από την ηθική σήψη και διαφθορά και την κάνει όμορφη και ωραία με την ενάρετη ζωή του. Είναι ακόμα οι Χριστιανοί «το φως του κόσμου», γιατί έχουν προορισμό να φωτίζουν με την υγιή διδασκαλία τους και το φωτεινό τους παράδειγμα τους ανθρώπους που βρίσκονται στο σκοτάδι της πλάνης και της αμαρτίας.

     Ο Χριστός άναψε το φως και οι μαθητές του οφείλουν να το κρατήσουν αναμμένο, ώστε να λάμπει σ' ολόκληρη την Οικουμένη το φως της πίστεως και της άγιας ζωής τους. Η ζωή των Χριστιανών μοιάζει με λυχνάρι που φωτίζει το σπίτι και με πόλη που είναι κτισμένη πάνω σε βουνό. Δεν μπορεί να κρυφτεί φαίνεται από παντού και από όλους. Τα μάτια όλων είναι καρφωμένα επάνω τους. Γι' αυτό τόσο η ζωή τους όσο και η διδασκαλία πρέπει να είναι υγιής, φωτεινή και υπόδειγμα και τύ- πος για μίμηση και παραδειγματισμό. Αυτοί που έχουν προορισμό να φωτίζουν την Οικουμένη πρέπει να ζουν μέσα στο φως της χάρης και της άγιας και ενάρετης ζωής και να μην σκιάζει τη ζωή τους ψεγάδι, ελάττωμα ή αδυναμία, ώστε να μη σκανδαλίζουν τον κόσμο, αλλά να τον παραδειγματίζουν και να τον οδηγούν στη μετάνοια και στη διόρθωση του βίου. Δύο χιλιετίες μ.Χ., οι Χριστιανοί αποτελούν, οφείλουν να αποτελούν το πνευματικό αλάτι και φως της κοινωνίας. Οι Χριστιανοί δεν πρέπει να «συσχηματίζονται» και να συμμορφώνονται με τις αμαρτωλές συνήθειες και τα αμαρτωλά έργα του κόσμου τούτου, αλλά έχουν ύψιστο χρέος να πολιτεύονται «αξίως της κλήσεως», «ως τέκνα φωτός», ως υιοί φωτός και υιοί ημέρας» και όχι «νυκτός και σκότους». Όχι μόνο να μη συμμετέχουν στην αμαρτία, αλλά και να την ελέγχουν. Είναι ντροπή ακόμη να μιλάνε για αμαρτωλά κατορθώματα των άλλων, ώστε να είναι «άμπεμπτοι», «ακέραιοι», «τέκνα Θεού αμώμητα» μέσα στη διεφθαρμένη και διεστραμμένη κοινωνία που ζούμε.

   Η Αγία Γραφή, η Καινή Διαθήκη, που είναι το πνευματικό φως, το αποταμιευμένο από το Χριστό και τους αποστόλους, προτρέπει και όσους ζουν ακόμα ή αρέσκονται να ζουν στο ασέληνο σκοτάδι των παθών και της αμαρτίας να μετανοήσουν, και να μεταπηδήσουν από το σκοτάδι στο φως, από την αμαρτία στη λύτρωση: «Η νυξ προέκοψεν, η δε ημέρα ήγγικεν, αποθώμεθα ουντα έργα του σκότους και ενδυσώ- μεθα τα όπλα του φωτός, ίνα ευσχημόνως ως εν ημέρα περιπατήσωμεν...».

    Δυστυχώς όμως πολλοί άνθρωποι κλείνουν ερμητικά τα μάτια και τα αυτιά της ψυχής τους μπροστά στο λυτρωτικό φως του Χριστού και μένουν στο πνευματικό σκοτάδι της αμαρτωλής ζωής, προτιμώντας την ηδονή, την οδύνη και την τυραννία των παθών απ' τη γαλήνη, την ειρήνη και τη χαρά και την ελευθερία της Χριστιανικής ζωής.

    Πολλά και ποικίλα φώτα ψεύτικα, διδασκαλίες και θεωρίες γοητευτικές και σαγηνευτικές απορροφούν τους σύγχρονους ανθρώπους και τους κρατούν αιχμαλώτους στη φιλήδονη κοσμική ζωή. Θεάματα και ακροάματα ερεθιστικά και σκανδαλιστικά αποχαυνώνουν, αποπροσανατολίζουν και παραλύουν τις ψυχές και τις κάνουν ανίκανες να αντισταθούν στις σύγχρονες σειρήνες του κακού.

   Έτσι, επαληθεύεται και σήμερα ο αψευδής λόγος του Χριστού: «Το φως ελήλυθεν εις τον κόσμον, και ηγάπησαν οι άνθρωποι μάλλον το σκότος ή το φως, ην γαρ πονηρά αυτών τα έργα. Πας γαρ ο φαύλα πράσσων μισεί το φως και ουκ έρχεται προς το φως, ίνα μη ελεγχθή τα έργα αυτού, ο δε ποιων την αλήθειαν έρχεται προς το φως, ίνα φανερωθή αυτού τα έργα, ότι εν Θεώ έστιν ειργασμένα». (Ιωαν. 3,19-21).

Ἀναζητώντας τά ἀληθινά Χριστούγεννα

Γράφει η Εὐδοξία Αὐγουστίνου. Φιλόλογος - Θεολόγος 

Ἡ παγκοσμιοποιημένη ἐποχή μας καί ἡ νέα τάξη πραγμάτων ἐνῶ ὅλο καί πιό πολύ καθιερώνει παγκόσμιες ἡμέρες καί γιορτάζει γενέθλια, ἐκτοπίζοντας τήν ὀνομαστική ἑορτή, δυσκολεύεται νά ἀποδεχτεῖ καί νά γιορτάσει τόν παγκόσμιο καί σωτήριο σταθμό τῆς ἱστορίας, τά γενέθλια τοῦ Χριστοῦ.

Εἶναι γνωστό βέβαια ὅτι καί στὸ παρελθόν πολλὲς φορὲς ἐπιχειρήθηκε ἡ κατάργηση τῆς ἑορτῆς τῶν Χριστουγέννων. Τὸ 1644 στὴ Βρεττανία ὁ Ὄλιβερ Κρόμγουελ καὶ τὸ κόμμα τῶν πουριτανῶν, θέλησαν νὰ καταργήσουν μὲ νόμο τὰ Χριστούγεννα. Ἐπίσης στὴν κομμουνιστικὴ Ρωσία εἶχαν ἀπαγορευθεῖ τὰ Χριστούγεννα ἀπὸ τὸ 1917 ὡς τὸ 1990, ὁπότε καὶ κατέρρευσε τὸ καθεστώς καί ἐξῆλθε νικητής τό θεῖο βρέφος. Ἡ χειρότερη ὅμως πολεμικὴ κατά τῶν Χριστουγέννων εἶναι αὐτὴ τῆς ἐκκοσμίκευσης, ἡ ὁποία ὑποβαθμίζει τὸ ὑπερκόσμιο γεγονὸς σὲ ἐγκόσμιο καὶ τό ἐγκλωβίζει μέσα σέ στενά ὑλιστικά πλαίσια. Φθάσαμε ἔτσι, νὰ προβάλουμε μία ἐντελῶς εἰδωλολατρικὴ ἀτμόσφαιρα στὰ σπίτια μας καὶ στὴν κοινωνία μας καί τό ὅλο σκηνικό νά συμβάλει στή «μαγεία τῶν Χριστουγέννων».

Στὶς Η.Π.Α. καί σέ πολλές εὐρωπαϊκές χῶρες (πρβλ. καί τούς ἐν Ἑλλάδι κουλτουριάρηδες) γιά νά μή προσβληθοῦν τάχα οἱ ἀλλόθρησκοι ἐπιδίδονται σέ μία προσπάθεια  ἀπάλειψης κάθε ἀναφορᾶς στὰ Χριστούγεννα. Καὶ ἐπειδή ὁ νεοέλληνας τά ἐκλαμβάνει μόνον ὡς ἁπλὲς γιορτὲς ἤ διακοπὲς, δύσκολα βρίσκεις πιά στήν ἀγορά εὐχετήριες κάρτες ποὺ νά ἀναγράφουν «καλὰ Χριστούγεννα». Συντονισμένες στό ἴδιο μῆκος κύματος καί οἱ μεγάλες ὁδικές ἀρτηρίες ἐκπέμπουν μέσω φωτεινῶν ἐπιγραφῶν τό μήνυμα «Καλὲς Γιορτὲς».

Στά σχολεῖα, ἐπίσης, τά ἐγχειρίδια καθόλου δέν βοηθοῦν τούς μαθητές μέσα ἀπό τό ὑλικό τους νά προσεγγίσουν τό μυστήριο τῆς θείας Ἐνανθρωπήσεως. Οἱ χριστουγεννιάτικες γιορτές τους κι αὐτές ἐν πολλοῖς ἀλλοιωμένες παρουσιάζουν –πλήν ἐξαιρέσεων- καλικαντζάρους καί ξωτικά! Τί κρίμα! Ὁ Χριστός ἦρθε νά μᾶς ἀπαλλάξει ἀπό τήν πολυαρχία τῶν εἰδώλων κι ἐμεῖς προσπαθοῦμε νά τά ἀναστήσουμε διά τῆς βίας.

Ἐπιπλέον ἡ παγκοσμιοποίηση κατάφερε δυστυχῶς νὰ μᾶς κάνει νά πιστέψουμε πὼς Χριστούγεννα χωρὶς χριστουγεννιάτικο δένδρο δὲν ὑφίστανται!  Κατέληξε μάλιστα νὰ γίνει τὸ παγκόσμιο σύμβολο τῶν Χριστουγέννων, ἐνῶ παράλληλα πέτυχε νὰ βρίσκεται στὸ ἐπίκεντρο τῆς ἑορτῆς, ἀποσπώντας τὴν προσοχή μας καὶ ἀπὸ Αὐτὸ ἀκόμη τὸ Θεῖο Βρέφος.

 Κι ὅπως δὲν νοοῦνται Χριστούγεννα χωρὶς δένδρο, ἔτσι δὲν νοοῦνται Χριστούγεννα χωρὶς «Ἅη Βασίλη». Ὁ «Σάντα Κλάους», ὅπως τὸν λένε οἱ Δυτικοί -ὄνομα πού παραπέμπει στὸν Ἅγιο Νικόλαο-, δέν ἔρχεται πιά ἀπό τήν Καισάρεια ἀλλά ἀπό τόν Βόρειο Πόλο, χορηγίαις τῆς Coca-Cola Ἑλλάδος καί πάσης ὑφηλίου. Βεβαίως καμία σχέση δέν ἔχει μέ τίς σεπτές ἀσκητικές μορφές τῶν ἁγίων Νικολάου καί Βασιλείου.

Τὸ πιό ἀπογοητευτικό εἶναι ὅτι ἡ Θεία Λειτουργία τῶν Χριστουγέννων ἔχει ἀντικατασταθεῖ  ἀπὸ τὰ ξενύχτια, τὰ «ρεβεγιὸν» καὶ τὴ χαρτοπαιξία. Τόσο ὅμως ὁ 43ος κανόνας τῶν Ἀποστόλων, ὅσο καὶ ὁ 50ός τῆς ΣΤ΄ Οἰκουμενικῆς Σύνοδου καταδικάζουν μὲ ἀφορισμὸ τοὺς πιστοὺς ποὺ παίζουν μὲ χρήματα!

Ἀκόμη πολλοί συν-Ελληνες ἀπό τήν Ἑλλάδα τῆς κρίσης καί τῆς φτωχολογειᾶς ὀργανώνουν κατά μόνας ἤ συλλογικά ἀποδράσεις ἐντός καί ἐκτός Ἑλλάδος. Μεταξύ τῶν ἄλλων προσφιλής προορισμός ἐσχάτως ἀποδείχθηκε  ὁ «Μύλος τῶν Ξωτικῶν» στά Τρίκαλα. Πέρυσι ὀκτακόσιες χιλιάδες Ἕλληνες «ὀρθόδοξοι» τίμησαν δεόντως «τὸ μεγαλύτερο ἐργοστάσιο παραγωγῆς παιχνιδιῶν, χαρᾶς, δημιουργίας, ἐλπίδας», ὅπως μέσῳ διαφημίσεων αὐτοχαρακτηριζόταν. Μεγαλεπήβολοι οἱ στόχοι του: «Νὰ σκορπίσουν καὶ πάλι τὰ χαμόγελα, ποὺ τόσο μὰ τόσο μᾶς ἔχουν λείψει. (...) Ὁ Ἁι-Βασίλης καὶ τὰ ξωτικὰ γιὰ πρώτη φορὰ μοιράζονται μαζί μας τὰ πολὺ καλὰ κρυμμένα μαγικὰ μυστικὰ τῆς ἐπιτυχημένης ὅλα αὐτὰ τὰ χρόνια ἀποστολῆς τους».

Γιά ὅλη αὐτή τήν ἀντι-χριστουγεννιάτικη περιρρέουσα ἀτμόσφαιρα καί  τή βεβήλωση τῆς Χριστοῦ-Γέννας ὅποιος σέβεται τὸν Χριστὸ καὶ τὴν Ἑλλάδα αἰσθάνεται ἱερὴ ἀγανάκτηση. Μήπως ἐντέλει ζοῦμε σὲ κοινωνία νέο-εἰδωλολατρική, ποὺ ὅλο καί περισσότερο ἀποϊεροποιεῖ τά Χριστούγεννα καί  ἀντικαθιστᾶ τὴν ἀναφορά στό σωτήριο ἐπέκεινα μὲ νέα εἴδωλα, ξόανα καί ὑλικά ἀγαθά; Μὲ θρασύτητα παρατηροῦμε νά γκρεμίζεται ὅ,τι ἔχει ἀπομείνει ἀκόμη ὄρθιο ἀπὸ τὰ ἁγνὰ ἤθη καὶ ἔθιμα τοῦ ὀδυνωμένου λαοῦ μας καί νά ἰσοπεδώνονται τὰ αἰώνια ἰδανικὰ τῆς Φυλῆς μας. Πῶς ἡ ψυχή πού διψᾶ γιά Ἀλήθεια καί Ἀγάπη νά ξεδιψάσει πραγματικά μέ τέτοια ὑποκατάστατα; Πῶς νά γεμίσει μέ χαρά καί πληρότητα, ὅταν ἀπό τά Χριστούγεννα λείπει αὐτός ὀ ἴδιος ὁ Χριστός; Ἀποτέλεσμα: Γευόμαστε «τά Χριστούγεννα τῆς μοναξιᾶς, τῆς μελαγχολίας, τῆς κατάθλιψης». Νά οἱ καρποί τῆς ἄσωτης γιορτῆς!

Θά πρέπει νά τό καταλάβουμε ὅτι σήμερα προπαντός ἔχουμε ἀνάγκη ἀπό αὐτήν τή ζωοδότρα πηγή, γιά νά παραμυθήσει τόν πόνο μας καί νά φωτίσει τά σκοτάδια μας. Ἡ πολλαπλὴ κρίση ποὺ βιώνουμε δὲν μπορεῖ νὰ ἀντιμετωπισθεῖ ἀποτελεσματικά, ἂν δὲν χρησιμοποιήσουμε ἰσχυρά καί δοκιμασμένα πνευματικά ἀντίδοτα τὴν πίστη καὶ τὴν ἐλπίδα μας στὸν παντοδύναμο Κύριό μας καί τήν προσκύνηση τοῦ νηπιάζοντος Θεοῦ.

Καί, καθώς ὅσοι ἐπιμένουν νά γιορτάζουν ρωμαίικα Χριστούγεννα βρίσκουν τήν εὐκαιρία αὐτές τίς ἡμέρες νά ξεφυλλίσουν λίγο Παπαδιαμάντη ἤ Κόντογλου, κλείνουμε μέ ἕνα ἀπόσπασμα ἀπό τόν δεύτερο, ἀφοῦ φέτος συμπληρώνονται πενήντα χρόνια ἀπό τήν κοίμησή του: «Ἀδέλφια μου, φυλάξτε τά ἑλληνικά συνήθειά μας, γιορτάστε ὅπως γιορτάζανε οἱ πατεράδες σας, καί μή ξεγελιώσαστε μέ τά ξένα κι ἄνοστα πυροτεχνήματα. Οἱ δικές μας οἱ γιορτές ἀδελφώνουν τούς ἀνθρώπους, τούς ἑνώνει ἡ ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ. Μήν κάνετε ἐπιδείξεις. «Εὐφράνθητε ἑορτάζοντες». Ἀκοῦστε τί λένε τά παιδάκια πού λένε τά κάλαντα: «Καί βάλετε τά ροῦχα σας, εὔμορφα ἐνδυθῆτε, στήν ἐκκλησίαν τρέξετε, μέ προθυμίαν μπῆτε, ν’ ἀκούσετε μέ προσοχήν ὅλην τήν ὑμνωδίαν, καί μέ πολλήν εὐλάβειαν τήν θείαν λειτουργίαν. Καί πάλιν σάν γυρίσετε εἰς τό ἀρχοντικόν σας, εὐθύς τραπέζι στρώσετε, βάλτε τό φαγητόν σας. Καί τόν σταυρόν σας κάνετε, γευθῆτε, εὐφρανθῆτε. Δῶστε καί κανενός φτωχοῦ ὅστις τό ὑστερεῖται».

Ο Θεάνθρωπος Ιησούς και η ανθρώπινη Δικαιοσύνη

Γράφει ο Γιώργος Παπαθανασόπουλος
Ο Θεάνθρωπος Ιησούς Χριστός υπήρξε θύμα της ανθρώπινης δικαιοσύνης. Ο αψεγάδιαστος, ο άμεμπτος, ο άμωμος, που μόνο ευεργεσία και αγάπη σωτηρίας προσέφερε προς όλους – ακόμη και στους πιο αμαρτωλούς και απόβλητους της κοινωνίας – καταδικάστηκε στην εσχάτη, στην πιο επώδυνη και στην πιο ταπεινωτική των ποινών, στον σταυρικό θάνατο.

Τα «ουαί» και η εκ μέρους Του καταδίκη της υποκριτικής ζωής και συμπεριφοράς των αξιωματούχων της εβραϊκής κοινωνίας και η δική Του ζωή και διδασκαλία αποτελούσαν καρφί στα μάτια τους και αποφάσισαν να τον εξοντώσουν. Μέσα  στον φανατισμό και στην παραζάλη του φθόνου και του μίσους τους πίστεψαν ότι ο τάφος θα είχε ως αποτέλεσμα το σβήσιμο του Ιησού και της διδασκαλίας Του…

          Στήσανε μια «δίκη» με προειλημμένη απόφαση! Κατασκευάσανε κατηγορία, για την οποία η ποινή ήταν ο θάνατος, και αναζήτησαν ψευδομάρτυρες: «Οι δε αρχιερείς και οι πρεσβύτεροι και το συνέδριον όλον εζήτουν ψευδομαρτυρίαν κατά του Ιησού όπως θανατώσωσιν αυτόν» (Ματθ. κστ΄ 59). Τον συνέλαβαν και τον οδήγησαν ενώπιον του Αρχιερέως, ο οποίος έπαιξε το ρόλο του ανακριτού ολοκληρωτικού καθεστώτος. Με την επίκληση του ζώντος  Θεού εκμαίευσε την απάντηση της Αληθείας από τον Ιησού και μετά από αυτήν, σε ένα ρεσιτάλ ηθοποιίας, δείχνει αγανακτισμένος, σχίζει τα ρούχα του και σε έξαλλη κατάσταση κραυγάζει την ετυμηγορία του, ότι ο Κύριος βλασφήμησε, και δήθεν εκτός εαυτού ρωτάει τους υποτακτικούς του, για να του πουν αυτό που τους είχε δασκαλέψει, ότι είναι «ένοχος θανάτου». Η καταδίκη έφερε και τη βία σε βάρος του αθώου Θεανθρώπου: «Τότε ενέπτυσαν εις το πρόσωπον αυτού και εκολάφισαν αυτόν, οι δε ερράπισαν λέγοντες, προφήτευσον ημίν, Χριστέ, τις εστίν ο παίσας σε;» (Ματθ. κστ΄ 67).

          Οι άρχοντες της εποχής του Ιησού, όταν άρχισε να διδάσκει και να ευεργετεί το λαό, Τον παρακολουθούσαν με περιέργεια. Στη συνέχεια άρχισαν να ενοχλούνται και να του βάζουν ερωτήσεις, που, με την πάροδο του χρόνου, έγιναν προκλητικές και παραπειστικές. Μετά η ενόχληση μεγάλωσε και άρχισαν οι σε βάρος Του μομφές, ότι δεν σέβεται τον Νόμο και ευεργετεί το λαό την ημέρα του Σαββάτου… Η ενόχληση έφτασε στο αποκορύφωμά της και εξελίχθηκε σε  μανία εξόντωσης, όταν είδαν ότι Εκείνος επηρέαζε σε βάρος τους το λαό, διδάσκοντας έναν άλλο τρόπο ζωής από αυτόν που εκείνοι παρουσίαζαν και καταδικάζοντας τον εγωισμό και την υποκρισία τους. Έτσι αποφάσισαν να Tον εκτελέσουν χρησιμοποιώντας την ελεγχόμενη από αυτούς  δικαιοσύνη…

          Οι ίδιοι δεν μπορούσαν να τον εκτελέσουν και ζήτησαν τη συνδρομή του εκπροσώπου της Ρωμαϊκής εξουσίας, του Πιλάτου. Αυτός δεν είχε τις αιτίες που είχαν οι ομοεθνείς του Ιησού για να τον καταδικάσει. Είχε καλλιέργεια και εξυπνάδα για να καταλάβει ότι ο Θεάνθρωπος Ιησούς ήταν αθώος και ότι επειδή Tον φθονούσαν του Τον παρέδωσαν. «Ήδει γαρ ότι δια φθόνον παρέδωκαν αυτόν». (Ματθ. κζ΄18). Επί πλέον είχε την υπέρ του Κυρίου συμβουλή της γυναίκας του, που φαίνεται ότι τον επηρέαζε. Επιχείρησε να Tον γλυτώσει από τη θανατική καταδίκη. Τους πρότεινε να Tον απελευθερώσει αντί του αιμοσταγούς ληστή Βαρραβά, αλλά εκείνοι προτίμησαν τον ληστή αντί του αθώου Χριστού, που πίστευαν ότι τους απειλούσε περισσότερο.

 Για να απαλλαγεί ο Πιλάτος από την ευθύνη της καταδίκης Τον έστειλε στον Ηρώδη, που εκείνες τις ημέρες βρισκόταν στην Ιερουσαλήμ. Αυτός χάρηκε που του πήγαν τον Ιησού, γιατί ικανοποίησε την άρρωστη περιέργειά του. Είχε ακούσει για τον Χριστό και μέσα στη διεστραμμένη του διάνοια νόμιζε ότι είχε απέναντι του κάποιον ταχυδακτυλουργό - θαυματοποιό που θα του έκανε επίδειξη των ικανοτήτων του: « Ο δε Ηρώδης ιδών τον Ιησούν εχάρη λίαν, ην γαρ εξ ικανού θέλων ιδείν αυτόν δια το ακούειν αυτόν πολλά περί αυτού και ήλπιζε τι σημείον ιδείν υπ’ αυτού γινόμενον…» (Λουκ. κγ΄8). Του έκανε πολλές ερωτήσεις, αλλά ο Ιησούς σιωπούσε, την ώρα που ο συρφετός των αρχιερέων και των γραμματέων Τον κατηγορούσαν με πάθος και πείσμα. Ο Ηρώδης αφού ικανοποίησε την περιέργειά του και απογοητεύθηκε από τη συμπεριφορά του Ιησού, μαζί με τους στρατιώτες του Tον εξευτέλισε, Tον περιγέλασε, Tον έντυσε με «εσθήτα λαμπράν»  και Τον έστειλε πίσω στον Πιλάτο…

Νέα προσπάθεια κάνει ο Πιλάτος για να απαλλαγεί από την ευθύνη της καταδίκης. Βάζει τους στρατιώτες του και μαστιγώνουν τον Ιησού, Του βάζουν ένα στεφάνι από αγκάθια στο κεφάλι και Τον τυλίγουν με ένα μανδύα, και έκαμαν ό, τι μπορούσαν για να Τον εξευτελίσουν. Ο Πιλάτος θέλησε να Τον δουν οι αρχιερείς και ο όχλος έτσι πονεμένο, εξαντλημένο και περιφρονημένο για να τους κάνει να Τον λυπηθούν, ή να πεισθούν ότι δεν μπορούσε να τους κάνει κακό. Κανένας πόνος από αυτούς, καμιά συμπόνοια, μόνο κραυγές «Σταύρωσέ Τον! Σταύρωσέ Τον». «Πάρτε Τον και σταυρώστε Τον εσείς. Εγώ δεν βρίσκω αιτία καταδίκης Του» τους φώναξε και εκείνοι του απάντησαν: «Με βάση το Νόμο μας είναι ένοχος θανάτου». Ακολούθησε νέος διάλογος και τότε οι ιουδαίοι χρησιμοποίησαν το μεγάλο όπλο τους, φοβέρισαν τον Πιλάτο και τον εκβίασαν να αποδεχθεί την αδικία, κραυγάζοντας υποκριτικά, αφού ήταν γνωστό ότι μισούσαν τη ρωμαϊκή κυριαρχία: «Εάν τούτον απολύσης, ουκ ει φίλος του Καίσαρος. Πας ο βασιλέα αυτόν ποιών αντιλέγει τω Καίσαρι… Ουκ έχομεν βασιλέα ει μή Καίσαρα». (Ιωαν. ιθ΄12-16). Ο φιλοτομαρισμός και ο φόβος της απώλειας της θέσης, των ανέσεων, των κεκτημένων εξοβελίζει τη δικαιοσύνη… Ο Πιλάτος μπορεί να έπλυνε τα χέρια του, δεν ξέπλυνε όμως το έγκλημα του κατά του αθώου Ιησού. 

Ανθρώπινη δικαιοσύνη θα υπάρχει όσο θα υπάρχουν άνθρωποι στη γη και θα είναι πάντοτε ατελής. Θα καταδικάζει αθώους, όπως ο Χριστός,  και θα αθωώνει ενόχους. Κατά το φιλοσοφικό λεξικό του Κέμπριτζ δικαιοσύνη είναι η εφαρμογή του δέοντος. Αλλά το ερώτημα είναι ποιος ορίζει το δέον και ποιος το κρίνει. Το δέον κατά τη βούληση των αρχιερέων των ιουδαίων στην περίπτωση του Θεανθρώπου  ήταν η καταδίκη Του σε θάνατο και ήταν άδικη, εγκληματική... Τα παραδείγματα στην ανθρώπινη Ιστορία άδικης εφαρμογής της δικαιοσύνης πάμπολλα. Το συμφέρον και το δίκαιο του ισχυροτέρου κυριαρχεί σε πολλές αποφάσεις και εφαρμογές της. Τις περισσότερες μάλιστα φορές η αδικία εμφανίζεται ως εφαρμογή της δικαιοσύνης από τα διεστραμμένα μυαλά όσων την πέτυχαν...

Ζεις τη μελαγχολία των γιορτών; Έλα μαζί μας!!

Είναι πασίγνωστο πως, τώρα τις γιορτές, άλλοι γιορτάζουν κι άλλοι βασανίζονται. Τα Χριστούγεννα δεν είναι μόνο περίοδος χαράς αλλά και μέρες κατάθλιψης.

Δυο είναι οι αιτίες, που πολλοί δε μπορούν να γιορτάσουν, αλλά νιώθουν τη λεγόμενη "μελαγχολία των Χριστουγέννων", που συχνά γίνεται απελπιστική.

Η μία αιτία είναι η μοναξιά. Μόνος αισθάνεται εκείνος που δε νιώθει να τον αγαπούν. Τις πιο πολλές φορές νομίζω πως είναι κι ο ίδιος υπεύθυνος, ή έστω συνυπεύθυνος, για τα αόρατα τείχη που τον χωρίζουν από τους γύρω του. Ο ίδιος τους αγαπά; Αυτή είναι η ερώτηση που πρέπει να κάνει στον εαυτό του.

Ας ξέρει πως είναι Χριστούγεννα, δηλαδή η γέννηση του Χριστού, κι Εκείνος δίδαξε πως αληθινή αγάπη είναι να συγχωρούμε και ν' αγαπάμε κι εκείνους που μας έχουν κάνει ή συνεχίζουν να μας κάνουν κακό, ακόμα κι αν δε μετανιώσουν ποτέ γι' αυτό, ακόμα κι αν παραμένουν κακοί. Βέβαια η συγχώρηση χρειάζεται αγώνα ενάντια στον εαυτό μας και στα συναισθήματά μας, καθώς και πολλή προσευχή. Αλλά είναι το πρώτο βήμα για να πλησιάσουμε σ' Αυτόν και να γιατρέψουμε όχι μόνο τη μοναξιά, μα και κάθε πληγή που μας κάνει να πονάμε. 

Η δεύτερη αιτία για τη μελαγχολία των Χριστουγέννων είναι πως - ρουφηγμένοι από τα σύγχρονα έθιμα της Δύσης, που δεν ξέρει πια την παράδοσή της - όλο και περισσότερο συνδέουμε τα Χριστούγεννα μόνο με στολίδια, δώρα και διασκέδαση. Ή έστω, με τη συντροφιά και τις ευχές ανθρώπων, με τους οποίους είμαστε δεμένοι συναισθηματικά. Αν αυτά μας λείπουν, την έχουμε βαμμένη, και μάλιστα πολύ άσχημα.

Στην αληθινή μορφή των Χριστουγέννων, δεν είναι δυνατόν να είσαι μόνος. Δεν είσαι ποτέ μόνος, γιατί ΟΛΟΙ οι ορθόδοξοι χριστιανοί γιορτάζουν μαζί σου!

Ξέρεις, κάνουμε ένα πάρτι το πρωί των Χριστουγέννων: γίνεται στις εκκλησιές μας και ονομάζεται θεία λειτουργία! Είσαι καλεσμένος, κι εσύ κι όλος ο κόσμος, ακόμη κι εκείνοι που "δεν πιστεύουν" στο Χριστό ή που "δεν πιστεύουν" στην πίστη και στην αγάπη!

Το Σπήλαιο της Γέννησης, όπως είναι σήμερα 

Ξύπνα λοιπόν το πρωί, κατά τις 6 ή 7 το καλύτερο, ετοιμάσου κι έλα στην πιο κοντινή εκκλησία που θα συναντήσεις. Α, μερικές εκκλησιές λειτουργούν απόψε, παραμονή Χριστουγέννων - πάρε κανένα τηλέφωνο ή μπες στο Ίντερνετ και μάθε. Πάντως, η εκκλησία της περιοχής σου (της ενορίας σου - θυμάσαι αυτή τη λέξη;) σίγουρα λειτουργεί αύριο πρωί πρωί. Θα ξεκινά κατά τις 5 ή 6 το πρωί και θα τελειώνει κατά τις 8 ή 9.

Υπάρχουν και τόποι όπου η λειτουργία τελειώνει ακόμα νωρίτερα. Είναι νυχτερινή αύριο, γιατί, κατά την παράδοση, νύχτα γεννήθηκε ο Χριστός. Και είναι πανέμορφη φάση.

Αν λοιπόν δεν είσαι μόνος, που το εύχομαι, πάρε τους δικούς σου κι ελάτε στη λειτουργία. ΕΚΕΙ γεννιέται ο Χριστός, ξέρεις, όχι στα ρεβεγιόν, στα μπουζούκια, στα κλαμπς ή στα πάρτι! Αν δεν θέλουν να 'ρθουν, έλα μόνος σου, άναψε κεράκι για όλους, κάνε μια προσευχή για όλους. Αλλά, αν είσαι μόνος, πάλι έλα και ενώσου με όλους εμάς, που, Θεού θέλοντος, θα είμαστε εκεί! Στο πάρτι γενεθλίων του Χριστού μας, του δικού σου και δικού μας Χριστού!

Στάσου δίπλα μας, παρακολούθησε τη λειτουργία, ευχήσου χρόνια πολλά σε όλους, και θα δεις πόση αγάπη θα νιώσεις. Και θα πρότεινα και να μεταλάβεις (αν βέβαια είσαι ορθόδοξος χριστιανός).

Κανονικά θα πρέπει να ετοιμαστούμε πνευματικά για να συμμετέχουμε στη θεία μετάληψη. Ξέρεις, 40 μέρες τώρα είχαμε σαρακοστή (μια χαρούμενη σαρακοστή, τελείως διαφορετική από τη Μεγάλη Σαρακοστή του Πάσχα - που κι εκείνη έχει στο βάθος χαρά, γιατί οδηγεί στην Ανάσταση). Πολλοί νήστεψαν, πολλοί και εξομολογήθηκαν. Ξέρεις πόσο σπουδαία είναι αυτά; Αλλά κι αν δεν τα έχεις κάνει, ίσως είναι σωστό και μάλιστα αναγκαίο να μεταλάβεις, αλλά, μετά, θα έλεγα οπωσδήποτε να περιμένεις, να μιλήσεις με τον παπά και να του πεις: δε νήστεψα, δεν ετοιμάστηκα πνευματικά, αλλά μετάλαβα, για να έρθω πιο κοντά σε όλους και στο Χριστό.

Και κάνε μια κουβέντα μαζί του. Πιστεύω πως, με τη χάρη του Χριστού (που σε περιμένει, ξέρεις, να γιορτάσεις μαζί Του), θ' αλλάξει η ζωή σου!

Σου κάνω δώρο, με πολλές ευχές και μεγάλη αγάπη, μέσα απ' την καρδιά μου, και τα παρακάτω βίντεο.

Η εκπομπή του π. Ανδρέα Κονάνου (Αθέατα περάσματα) μεταδίδεται κάθε Τρίτη, 1 το μεσημέρι, από το ραδιοσταθμό της Πειραϊκής Εκκλησίας (91,2 FM). Αξίζει με χίλια, όπως θα καταλάβεις. Μπορείς να δεις κι άλλα, εδώ και εδώ.

ΚΑΛΑ ΚΙ ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ, αδελφέ μου, αδελφή μου.

Με το Χριστό στην καρδιά, η μοναξιά και κάθε πόνος φεύγει. Ένας μεγάλος σύγχρονος άγιος, ο Γέροντας Αμφιλόχιος Μακρής της Πάτμου:

«Αγάπησε τον Ένα, για να σε αγαπήσουν όλοι. Θα σε αγαπούν όχι μόνο οι άνθρωποι, αλλά και τα ζώα, διότι βγαίνοντας η Θεία Χάρη προς τα έξω ηλεκτρίζει και μαγνητίζει ό,τι βρει μπροστά της. Αλλά όχι μόνο θα σε αγαπούν, θα σε σέβονται κιόλας, διότι στο πρόσωπο το δικό σου θα εικονίζεται το αγνό παρθενικό πρόσωπο εκείνου που θ’ αγαπάς και θα λατρεύεις».